15699

1401

فارسي

تهران مركز پژوهش‌هاي مجلس شوراي اسلامي

8949335

گزارش

سرزمين، موجوديتي طبيعي-اجتماعي است و آمايش سرزمين، تبلور پيوند حوزه هاي طبيعي و اجتماعي مي باشد. تنوع زيستيِ طبيعي و اجتماعي در فلات ايران، ضرورت طراحي الگوي متفاوت آمايش سرزمين را دو چندان كرده است. استعدادشناسي سرزمين و پرورش استعدادهاي آن مي بايستي متمركز بر چگونگي پيوند استعدادها در مقياس هاي متفاوت در زيست كره باشد. به بيان ديگر، بازخواني و آينده نگري تغييرات سازمان فضايي كشور و تلاش براي حفظ پويايي و مانايي اجتماعي، به رغم تغييرات طبيعي و اجتماعي در مقياس زيست كره مورد توجه مي باشد. تحقق اين مهم نيازمند توجه جدي به پيش ران هاي تغييرات اجتماعي يعني تغييرات زيستي و فناورانه است كه ماهيتي بين رشته اي و فرارشته اي دارند. ازاين رو، آمايش سرزمين، بين بخشي، فرابخشي، تركيبي و متكي بر پيوندشناسي حوزه هاي متفاوت است. قدرت مداخله برخاسته از «انتخاب هاي اجتماعي» براي پيدايش و تغييرات نظام زيستي-اجتماعي، چگونگي بهره گيري از منابع سرزمين و اساساً تقسيم منابع در چارچوب نظام هاي تقسيم -كه شيرازه الگوهاي زيست جمعي را شكل ميدهد- جملگي دال بر اهميت نشانه شناسي و استعدادشناسي تغييرات سرزميني مبتني بر تغييرات زيستي-اجتماعي است. گزارش حاضر اولين گزارش از مجموعه «آمايش سرزمين و مانايي اجتماعي» است كه در قالب ميزگرد تخصصي و با تأكيد بر برنامه هفتم توسعه تهيه شده است. برنامه هفتم توسعه؛ اولين برنامه پس از تصويب سند ملي آمايش سرزمين مي تواند آغازگر برنامه ريزي مبتني بر آمايش سرزمين باشد. در اين صورت، نظام برنامه ريزي راهبردي ملي و منطقه اي متكي بر يك خوانش راهبردي-فضايي با لحاظ دگرگوني هاي مفهوم فضا خواهد شد. جايابي صحيح آمايش سرزمين در نظام تصميم سازي و تصميم گيري كشور و الزام دستگاه هاي اجرايي براي رعايت آمايش سرزمين ضرورتي حياتي است.