تبيين دلايل لزوم آراستگي شاهان به فضيلت دادگري در شاه‌نامه

ادبيات هر كشوري، بازتاب دهنده‌ي تاريخ، فرهنگ و انديشه‌ي آن كشور است. شاه‌نامه‌ي فردوسي، اثر سترگ قرن چهارم هجري قمري مي‌باشد كه سال‌هاست نگاه جهان و جهانيان را به خود معطوف ساخته است. اين اثر، افزون بر آن‌كه بازتاب‌دهنده، فرهنگ، تاريخ و آداب و رسوم، عادت‌ها و باورهاي ايرانيان در دوره‌هاي باستان است، سرشار از مضامين ارزشمند اخلاقي نيز مي‌باشد. يكي از برجسته‌ترين اين مضامين، دادگري و عدالت است. حكيم توس لزوم وجوب عدالت براي شاهان را در اين مي‌داند كه داد، لازمه‌ي پادشاهي و ضامن بقاي آن است. در شاه‌نامه شاه اگر دادگر باشد، مورد ستايش قرار مي¬گيرد و اگر بيدادگري پيشه كند، سرزنش مي شود. دادگري و بيداد هر كدام نتايجي دارند كه بقا يا زوال جامعه، بازبسته به آن‌ها مي‌باشد. بر اين اساس، هر گاه پادشاهي دادگري پيشه سازد، افزون بر آن¬كه موجبات امنيّت، شادي و آرامش و آباداني مملكت را فراهم مي¬سازد، پايه¬هاي حكومت خود را محكم ساخته است و نامي نيك از وي باقي خواهد ماند؛ در مقابل، هر گاه پادشاه در مسير بيدادگري قرار بگيرد، تاج و تخت شاهي را از دست خواهد داد و مملكت رو به زوال خواهد رفت و در نتيجه چيزي جز بدنامي براي او باقي نمي¬ماند.