ديدگاه اقبال در بيان و مهار زبان

زبان، وسيلة ارتباط بين انسان ها و ابزار انتقال افكار و عقايد و احساسات و نيازمندي ها و از اولويت هاي زندگي فردي و اجتماعي هر آدمي است كه به ضرورت بايد با شيوة استفاده از آن آشنا باشد. بسياري از مردم سخنان خود را جزء اعمال خويش نمي‌دانند و خود را در سخن گفتن آزاد مي بينند، در حالي كه موثرترين و خطرناك ترين اعمال آدمي همان سخنان اوست. با تاسف ما در شرايط و موقعيتي زندگي مي‌كنيم كه اغلب به بيماري پر گويي و توجه نداشتن به آداب گفتار مبتلائيم و در عمل، ارزش هاي ميراث معنوي ازجمله خاموشي و نقد درست و به جا كه لازمة عقل و تدبير مدن است مغفول مانده است و مديريت بر زبان و وقت كه يكي از پرارزش ترين نعمت هاي خداوند بر آدمي است كمتر مورد توجه قرار گرفته و ميدان دادن به تمايلات در كلام، فزوني يافته و امر خودآگاهي و خود سازي و صحّت در گفتار، مورد غفلت واقع شده است. علامه محمد اقبال از آن شخصيت ها و فيلسوفان برجستة جهان و سخنوران و بزرگان پارسي گوي پاكستان و از سرآمدان فرهنگ مشـترك ايـران و شبه‌قاره است كه مـطالعة عمـيق آثارش مي‌تواند تغيير در نگرش و رفتار انسان هاي مستعد پديد آورد و ياد گرفته ها شان را به طور كاربردي ، اصلاح و بالا برد. او در آثار خود از مناظر مختلف، مفهوم فضيلت سكوت و احراز مقام آن را كه امنيت فردي و اجتماعي به آدمي مي بخشد مطرح كرده و در حوزه هاي اخلاقي و تربيتي ، مراتب و كاربرد زبان را به وجوه مختلف، وا كاوي نموده است. و افكار و نظريات تعليمي خويش را در اين رابطه به تـفصيل بيان كرده است . شواهد و نمـونه هايي از آن را به اجمال در متن مـقاله مي خوانيد.