بررسي تطبيقي روش تفسير عرفاني از ديدگاه علامه معرفت و دكتر ذهبي (با رويكرد كتاب التفسير و المفسرون)

تفسير تطبيقي كه مبتني بر روش تحقيق تطبيقي است، نوع نويني از تفسير است كه در كنار تفاسير ترتيبي و موضوعي در حال رشد و راهيابي بين پژوهشگران قرآني مي‌باشد. از سويي روش تفسير كه عبارت از كيفيت كشف و استنباط معاني و مفاهيم آيات قرآن كريم است، خود به انواعي تقسيم شده كه روش تفسير عرفاني يكي از انواع آن است. انديشمدان مختلفي در كتابهايشان به بررسي روشها و گرايشهاي تفسيري پرداخته اند. محمد هادي معرفت و محمد حسين ذهبي، دو تن از معروفترين نظريه‌پردازان قرآني معاصر در كتابهاي خود كه هر دو داراي عنوان مشترك «التفسير و المفسرون» است، تلاش كرده‌اند تا به تجزيه و تحليل اين روشها با توجه به ديدگاه خود كه متأثر از مذهب اعتقادي و مكتب فكريشان هست، بپردازند. در اين مقاله كه به روش تحليلي توصيفي تهيه شده، سعي شده است تا بصورت تطبيقي به بررسي ديدگاههاي اين دو در باب روش تفسير عرفاني و نكات مرتبط با آن نظير تأويل و تفسير، ظاهر و باطن قرآن، تصوف و عرفان، تفسير صوفي نظري و فيضي و ديگر مطالب مرتبط پرداخته گردد كه در اين رهگذر آنچه مشاهده گرديد، تطابق و هماهنگي آراء و نظريات بسيار اين دو در اين خصوص مي‌باشد.