صداي عدالت علي (ع) در انديشه‌ي نظامي گنجوي

جهان امروز غرق در بيدادگري‌ها و تشنه ي عدالت است. عدالت به معني برخورداري از شرايط يكسان براي همه نيست بلكه در معني بودن در جايي است كه شايسته ي آني. اين برداشت و تعريف جامع از عدالت را در انديشه و كلام دو انديشمند بزرگ به وضوح مي‌توان ديد، پيشواي عدالت پيشگان جهان، علي (ع) و حكيم بي بديل شعر فارسي، نظامي گنجوي. در هر دو انديشه حكومت عادلانه، مهم‌ترين ركن، در تحقّق جامعه ي سعادتمند است. اهميّت علي (ع) در مبحث عدالت، از اين روست كه علي (ع) فقط نظريه پرداز عدالت نيست؛ او عدالت را از خود و حكومتش شروع كرد. انديشه و حكومت او الگوي مجسّم و عملي دادپيشگي است. توجّه به نمودهاي مختلف دادگري چون عدالت فردي و اجتماعي، دنيوي و اخروي، سياسي و اقتصادي و ... در اشعار و حكايات گرانقدر آثار نظامي نيز بوضوح مشهود است. بررسي و تطبيق اين دو انديشه بيانگر اين حقيقت است كه عدالت، انديشه ي واحدي است، در هر زبان و شكل و زماني كه باشد. اين جستار بر آن است كه شباهت‌ها و نكات مشترك اين دو انديشه را در نهج البلاغه و خمسه ي نظامي مورد تحليل و بررسي قرار دهد.