بررسي تطبيقي اشعار سيدعلي صالحي با خايمه سابينِس به‌لحاظ مؤلفه‌هاي شعر گفتار معناگرا

چكيده تنوع جريان‌هاي شعري از ويژگي‌هاي بارز شعر نو فارسي است. شماري از اين جريان‌ها تحت تأثير مكاتب ادبي يا هنري غربي شكل گرفته‌اند. به‌طورمثال، شعر «موج نو» متأثر از مكتب سورئاليسم است. از دل «موج نو» جريان ديگري با عنوان «شعر گفتار» سر برزده كه با وجود حفظ شماري از مؤلفه‌هايش، بر جنبۀ ساده و روايي بودن تأكيد مي‌ورزد. يكي از نمايندگان اين جريان شعري در ايران سيدعلي صالحي است كه مواضع و رويكردهاي شعر گفتار را تئوريزه كرده‌است. اشعار خايمه سابينس شاعر مكزيكي كه اصالتي شرقي دارد، و از آبشخور قصه‌هاي هزارو يك‌شب بهره‌مند گشته‌است، مؤلفه‌هاي مشتركي نظير استفاده از بيان روايي و زبان نمايشي، ساختار نامه، طنز، صور خيال روزمره و گاه غيرمنتظره، گزاره‌هاي انشايي، و پايان‌بندي غيره‌منتظره با شعر گفتار دارد. شباهت بين شعر اين شاعر برجستۀ مكزيك با جريان شعر گفتار در ايران آنچنان است كه مي‌توان شعر سابينس را در حلقه تقسيم‌بندي‌هاي سبك‌شناختي شعر، نوعي شعر گفتار تلقي كرد. مهم‌ترين بن‌مايۀ مشترك شعر صالحي و سابينس مخاطب‌محوري بويژه روي آوردن به مخاطب فراگير با بهره‌گيري از زبان ساده است.