بررسي جايگاه توصيف در اشعار داستان‌وار اخوان‌ثالث و مقايسة موردي آن با چشم‌هايش بزرگ علوي

توصيف نوعي شيوة بيان است، كه به وسيلة آن مي‌توان اشيا، آدم‌ها، رفتارها يا صحنه‌ها را با كلمات آفريد يا به تصوير كشيد. توصيف از ويژگي‌هاي اساسي شعر معاصر است، و نيما آن را جزء مسائل محوري نظريّة خويش قرار داده‌است. موضوع مورد بحث اين مقاله، بررسي ويژگي‌هاي توصيف؛ موضوع، انواع، تكنيك و كاركردهاي توصيف در اشعار اخوان؛ يكي از نام آوران خراسان و مقايسة آن به صورت موردي با رُمان چشم‌هايش بزرگ علوي است. توصيفات در اشعار داستان‌وار اخوان خارج از روايتگري نيست، و هنجار زباني در آثار او به‌گونه‌اي است، كه بستر لازم را براي روايت‌گري ايجاد كرده، و در حقيقت توصيفات در آثار او تكميل‌كنندة روايت است. اين ويژگي نقطة مشترك داستان هاي رئاليستي علوي با اشعار داستان گونه اخوان است. بررسي‌ها نشان مي‌دهد موضوعات توصيف، شامل طبيعت و عناصر آن؛ مكان‌ها، زمان‌ها، و شخصيّت‌هاي مختلف بوده، تنوّع توصيفات موجب كاركردهاي گوناگون زيباآفريني، بيان و تجسّم واقعيّت، بيان حال، كاركرد نمادين و... در شعر و داستان هر دو هنرمند شده است. جستار حاضر با روش تحليلي- توصيفي نگاشته شده، و به‌طور‌كلّي نشان مي‌دهد، كه در شعر و نثر معاصر انواع توصيف به‌كار رفته است و اين امر بيان‌گر اهميّت توصيف در آثار معاصر است.