تاويل و انواع آن از نظر مولانا

تأويل يكي از مباحث چالش‌برانگيز در فرهنگ و ادبيات استبعلاوه تاويل از مباحث مهم در شرح و تفسير اشعار برگرفته از انديشه‌هاي اسلامي بالأخص مثنوي معنوي است .معناي لغوي تأويل در دوره‌هاي مختلف و در مكان‌هاي مختلف معاني متفاوتي را به خود گرفته است. اما معني تأويل بازگشت به اصل يك‌چيز است. برخي بين تاويل و هرمونتيك و تفسير مرز مشخصي قائل نيستند. هدف از اين تحقيق بيان نظر مولانا در خصوص تاويل است. مثنوي كتابي است كه در آن تأويل آيات و روايات و داستان‌ها زياد به چشم مي‌خورد..اعتقاد مولوى به موضوع«تأويل»اعتقادى نسبى است؛يعنى بر اساس صراحت‌هاي موجود در متن مثنوى، تأويل را مى‏پذيرد، امّا نه به‌صورت مطلق .تأويل ازنظر مولوي به دو نوع باطل و ممدوح تقسيم مي‌شود؛مولانا تاويلي كه منشاء عقي داشته باشد و از روي هواي نفس انجام شده باشد را مردود مي داند. تأويل از نظر مولانا وقتي صحيح است كه به انسان پويائي و تحرك ببخشد؛ جائي كه نص صريح نباشد و مبتني بر كشف شهودي باشد.