تصوير زندگي مولوي در نگاره‌هاي ثواقب المناقب

ثواقب المناقب اثر عبدالوهاب بن جلال الدين محمّد همداني در سال 947 هجري تأليف شده‌است. اين اثر تحريري خلاصه و ويراسته از مناقب العارفين افلاكي است. يكي از نسخ ارزشمند ثواقب المناقب، نسخه‌اي مزيّن به 29 نگاره است كه به شمارۀ M.466در كتابخانۀ مورگان نيويورك نگهداري مي‌شود. ابعاد نسخه 179 x 145 mm و نگاره‌ها به شيوۀ مكتب بغداد است. مضمون اصلي نگاره‌هاي اين نسخه مولانا و كرامات اوست. در چندين نگاره حسام الدين چلپي و شمس تبريزي نيز به تصوير درآمده‌است. پژوهش حاضر نگاره‌هاي اين نسخه را بررسي كرده و شيوۀ شخصيّت‌پردازي مولانا در نگاره‌ها تحليل مي‌كند. پرسش‌هاي اين پژوهش عبارت است: مولانا در نگاره‌ها چگونه ترسيم شده‌است؟ شيوۀ چهره‌نگاري شمس تبريزي و حسام الدين چلپي چگونه است؟ مهم‌ترين شاخصه‌ها و شگردهاي تصويري نسخۀ مورگان چست؟ روش بررسي، تحليل 29 نگارۀ اين نسخه با رويكرد زيبايي‌شناسي است. حاصل پژوهش نشان مي‌دهد كه چهره‌نگاري مولانا، شمس و حسام الدين چلپي شاخصه‌هاي تصويري تثبيت شده‌اي در نگاره‌ها دارد كه آنان را به خوبي به مخاطب بازمي‌شناسد. نكتۀ ديگر شگردهاي تصويري خاص نسخۀ ثواقب المناقب است كه آن را در بين قراين خود متمايز مي‌سازد. كادربندي، نمايش پلان‌هاي موازي، حضور شخصيّت ناظر يا شاهد، طبيعت‌گرايي، از مهم‌ترين اين شگردهاي تصويري است.