كاربردشناسي تضمين نحوي در قرآن كريم (موردكاوي سوره‌ي إسراء )

يكي از جنبه¬هاي اعجاز قرآن كريم، اوج بلاغت و فصاحت اين كلام وحياني است و صنعت ايجاز نيز جزء مهمي از بلاغت قرآن به شمار مي‌رود كه حاكي از ژرف¬انديشي و مفاهيم عميق آن مي¬باشد. اصطلاح تضمين هر چند در سه علم بلاغت، عروض و نحو كاربردهاي متفاوتي دارد؛ امّا مبحث تضمين نحوي در قرآن، يكي از اصول اساسي و بسيار مهم در زمينه‌ي ترجمه و تفسير آيات قرآن به¬شمار مي¬رود كه شناخت صحيح اين جنبه¬ي اعجاز برانگيز قرآن، راه هدايت را بر رهروان خود روشن¬تر خواهد نمود. اصطلاح تضمين نحوي به معناي اين است كه در لفظي، معناي لفظ ديگري را بگنجانند و حكم لفظ دوم را به آن لفظ بدهند و بدين‌گونه يك لفظ واحد، در برگيرنده‌ي دو معنا مي¬گردد. يكي از راه‌هاي شناخت تضمين نحوي در كلام، اطّلاع از نوع فعل از منظر متعدّي و يا لازم بودن آن فعل و آگاهي و شناخت از حروف جرّ مختصّ هر واژه مي‌باشد كه با اختصاص يك حرف به فعلي غير از فعل خود، معناي فعل نيز دستخوش تغيير مي-گردد. با توجّه به اهميّت تفسير صحيح از آيات و از سوي ديگر با عنايت به گستردگي اين موضوع در اين پژوهش خواهيم كوشيد تا به بررسي كاربردشناسي اين صنعت در سوره‌ي مباركه إسراء بپردازيم.