بررسي سطح زباني ديوان مكين دهلوي

سبك‎ شناسي شعر از مباحث مهم‌ ادبي است و مي‌كوشد تا از طريق مطالعه ساختار متن، تجزيه و تحليل عناصر آن در سه سطح زباني، ادبي و فكري به كيفيّت ارتباط بين اين سطوح پرداخته و به جنبه‌هاي گوناگون متون دست يابد. يكي از آن گوهرهاي ارجمند ادبيات ميرزا محمد فاخر شاعر فارسي‎ گوي شبه قارة هند، ملقّب به مكين دهلوي (وفات 1221) است. تنها دست ‎نوشته باقي‎مانده از او در ايران، نسخه‏اي است كه با شمارة 1071 در كتابخانة مجلس شوراي اسلامي موجود است؛ از اين رو پژوهش حاضر به بررسي سطح زباني ديوان مكين اختصاص يافته است. اين جستار كه به روش توصيفي-تحليلي انجام شده، بر اساس نسخة خطي مذكور، ضمن معرفي اوضاع، احوال و اشعار اين شاعر به بررسي سطح زباني كه ويژگي‎هاي آوايي، لغوي و نحوي را در بر مي‌گيرد، پرداخته و به اين نتايج دست يافته است كه مكين در زمينۀ وزن و قافيه ابتكار چنداني نداشته و هنر وي در كار برد انواع رديف‎هاي اسمي و فعلي به پيروي از بيدل دهلوي است.