جهان‌بيني احمد خاني در منظومه‌ي مه‌م و زين

ادبيات با كاركردهاي مختلفش، محصول و برآيند زمان، جامعه و... است و از عوامل متعدد نشأت مي‌گيرد و بر جنبه‌هاي مختلف فكري و ذهني جامعه اثر مي‌گذارد. بحران‌هاي اجتماعي هر دوره كه ناشي از خودخواهي و قدرت طلبي است، زخم‌هايي بر پيكره‌ي زندگي بشريت مي‌گذارد، ادبيات بنا به رسالتي كه بر دوش دارد، به تشريح چنين اوضاعي مي‌پردازد و گريزي براي روبرو شدن با آن و رهيافتي براي تسكين آلام و رنج‌هاي انسان مي‌يابد. فضاي عرفان و تصوف بر بخش گسترده‌اي از ادبيات مشرق زمين حاكم است كه خود زبان گوياي ادوار جوامع گوشه نشين و منفعل است كه بشر به ناچاري از دنياي واقعي به دنيايي خيالي و ذهني روي‌ آورده است. اين نوشته با شيوه‌اي توصيفي – تحليلي به بررسي منظومه‌ي “مه‌م و زين “ احمد خاني كه يكي از آثار ادبي كوردي قرن هفدهم ميلادي است، مي‌پردازد و به عوامل تاريخي، سياسي و اجتماعي دوران تأليف اثر، بنيان‌هاي فكري، روساخت و زير ساخت اثر و ديگر موارد مربوط اشاره مي‌نمايد.