بررسي طرحواره هاي شناختي زنان جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از آسيب در ايران و ارتباط آن با عوامل جمعيت شناختي، فرهنگي- اجتماعي

Review of the Cognitive Schemas in the Spouses of Male War Veterans with Post-Traumatic Stress Disorder in Iran and Its Relationship with Demographic and Socio-Cultural Factors

پژوهش حاضر با هدف بررسي طرحواره هاي ناسازگار فعال و تاثير مولفه هاي جمعيت شناختي و فرهنگي- اجتماعي بر طرحواره هاي ناسازگار فعال در زنان افراد مبتلا به PTSD مزمن انجام گرفت. پژوهش از نوع توصيفي- همبستگي و جامعه پژوهش شامل كليه زنان جانبازان مبتلا به PTSD ساكن شهر تهران بود. نمونه شامل 107 همسر جانباز بود كه به روش نمونه گيري مبتني بر هدف و در دسترس انتخاب شدند. گردآوري داده ها توسط نسخه كوتاه پرسشنامه طرحواره يانگ (YSQ-SF) انجام گرفت. داده هاي حاصل، با استفاده از آزمون ضريب همبستگي پيرسون و تحليل رگرسيون چند متغيري گام به گام مورد تجزيه و تحليل آماري قرار گرفته اند. نتايج نشان داد بيشترين ميانگين نمرات در طرحواره ها به ترتيب مربوط به «ايثار، معيارسرسختانه، گرفتاري، محروميت هيجاني، رها شدگي و آسيب پذيري» بود. نتايج تحليل رگرسيوني نشان داد كه از بين متغيرهاي سن، تحصيلات، شاغل بودن، مدت ازدواج و تعداد فرزندان، در مجموع تنها تحصيلات بيشترين سهم را در پيش بيني طرحواره ها دارند(001/ 0 P). در حالي كه طرحواره هاي نقص، بي اعتمادي، انزواي اجتماعي و اطاعت توسط هيچ يك از متغيرهاي مورد نظر پيش بيني نشدند. يافته هاي پژوهش نشان داد، ابتلاي شوهر به PTSD، طرحواره هاي شناختي زنان را تحت تاثير قرار مي دهد و ميزان تحصيلات پيش بين موثر طرحواره هاي ناسازگار مي باشد. همچنين اين يافته ها در راستاي پژوهش هاي پيشين و تاكيد بر لزوم توجه و اقدامات لازم در زمينه آموزش، درمان و حمايت اجتماعي تفسير گرديد.