ارتباط ميزان ماده آلي و تخلخل خاك با شاخص معدني شدن كربن و فرم قابل جذب نيتروژن در اكوسيستم‌هاي جنگلي پهن‌برگ و سوزني‌برگ

پايداري اكوسيستم‌هاي جنگلي وابسته به تغييرپذيري مشخصه‌هاي خاك تحت تاثير گونه‌هاي مختلف درختي مي‌باشد. هدف از پژوهش حاضر بررسي ميزان ماده آلي، تخلخل خاك، شاخص معدني شدن كربن و فرم قابل جذب نيتروژن در اكوسيستم‌هاي جنگلي پهن‌برگ (توده طبيعي ممرز- انجيلي، جنگل‌كاري‌هاي زبان گنجشگ و افراپلت) و سوزني‌برگ (جنگل‌كاري‌هاي زربين و كاج بروسيا) مستقر در حوزه چوب و كاغذ مازندران مي‌باشد. بدين منظور در هريك از پوشش‌هاي جنگلي مورد نظر تعداد 16 نمونه خاك از عمق 10-0 سانتي‌متري برداشت شد. ميزان ماده‌آلي، تخلخل خاك، معدني شدن كربن و نيتروژن قابل جذب در محيط آزمايشگاه اندازه‌گيري و محاسبه شد. نتايج حاصل از تجزيه واريانس مشخصه‌هاي خاك نشان داد كه توده جنگل‌كاري كاج بروسيا بالاترين ميزان ماده‌آلي خاك (46/4 درصد) را به خود اختصاص داد. ميزان تخلخل خاك در بين تود‌هاي جنگلي مورد بررسي، تفاوت آماري معني‌داري نشان نداد. بيشترين ميزان معدني شدن كربن (51/0 ميلي‌گرم دي‌اكسيد كربن برگرم ماده خشك در يك روز) و نيتروژن قابل جذب (72 ميلي‌گرم بر كيلوگرم) به توده طبيعي ممرز-انجيلي تعلق داشت. بررسي همبستگي بين خصوصيات خاك حاكي از آن است كه ميزان ماده‌آلي خاك تاثير قابل توجهي بر تغييرپذيري شاخص معدني شدن كربن و فرم قابل جذب نيتروژن در تيپ‌هاي جنگلي مختلف دارد. نتايج اين پژوهش بيانگر اهميت قابل توجه به حفظ جنگلهاي طبيعي مي‌باشد.