تاثير كودهاي نانو بر جذب عناصر نيتروژن، فسفر، پتاسيم و عملكرد دانه سه رقم گندم ماكاروني (Triticum durum)

به منظور بررسي تاثير كودهاي نانو بر جذب عناصر نيتروژن، فسفر، پتاسيم و عملكرد دانه سه رقم گندم ماكاروني، آزمايشي به صورت فاكتوريل بر پايه طرح بلوك كامل تصادفي با سه تكرار، در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي و منابع طبيعي داراب، دانشگاه شيراز در سال زراعي 95- 1394 اجرا شد. تيمارهايي كه مورد بررسي قرار گرفتند سه نوع كود نانو شامل: نانوكامپوزيت بيوارگانيك(300 كيلوگرم در هكتار) ، اورميك(در سه مرحله، هر مرحله 50 كيلوگرم در هكتار) و بيوميك(به صورت محلول در آب، 2 كيلوگرم در هكتار) و كودهاي شيميايي شامل نيتروژن(200 كيلوگرم در هكتار )، فسفر( 200 كيلوگرم در هكتار) و پتاسيم(100 كيلوگرم در هكتار ) و همچنين سه رقم گندم ماكاروني شامل: بهرنگ، شبرنگ و ياواروس بودند. كود اورميك در عملكرد دانه(222 /5172 كيلوگرم در هكتار)و درصد نيتروژن دانه(968/ 2 درصد) بيشترين مقدار را داشت. در بين ارقام نيز رقم ياواروس بيشترين مقدار را در اين صفات بدست آورد. نانو كامپوزيت بيوارگانيك بيشترين مقدار فسفر(ppm868/889) و كود بيوميك بيشترين مقدار پتاسيم(ppm 3689/111) را به خود اختصاص دادند. رقم بهرنگ در فسفر دانه و ياواروس در پتاسيم دانه بيشترين مقدار را بدست آوردند. اثر متقابل اورميك و ياواروس بيشترين مقدار عملكرد و نيتروژن دانه را داشت. نانوكامپوزيت بيوارگانيك در رقم ياواروس بيشترين مقدار فسفر و بيوميك در رقم ياواروس بيشترين مقدار پتاسيم را داشتند. به طور كلي نتايج اين آزمايش نشان داد كودهاي نانو باعث افزايش عملكرد و عناصر پرمصرف نيتروژن، فسفر و پتاسيم گندم شد وتوانست به خوبي با كودهاي شيميايي رقابت كنند. با توجه به خطرات احتمالي استفاده بي رويه از كودهاي شيميايي و با توجه به مفاهيم كشاورزي پايدار، استفاده از نانوكودها براي افزايش عملكرد و كاهش آلودگي محيط زيست قابل توصيه مي باشد