رسانه و مهندسي فرهنگي گفتمان همگرايي

واگرايي و تفرقه يكي از مسائل مهم جهان اسلام در دوره معاصر به حساب مي‌آيد. متفكران و نخبگان اسلامي نسبت به اين مسئله، پاسخ‌هاي ارزشمندي را ارائه دادند. پاسخ‌هاي متفكران اسلامي نسبت به اين بحران متأسفانه در حالت نخبگاني و نظري باقي مانده و كارآمدي آن‌ها مستلزم خروج از حالت انديشه‌اي و نهادينه‌سازي، فرهنگ‌سازي و مهندسي فرهنگي در سطح اجتماع و توده‌هاي جامعه است. نوشتار حاضر در پي پاسخ به اين پرسش است كه چگونه مي‌توان گفتمان همگرايي را مهندسي فرهنگي و فرهنگ‌سازي نمود؟ مهندسي فرهنگي بر اين فرض مبتني است كه فرهنگ، امري ثابت و لايتغير نيست و مي‌توان آن را به‌مرور تغيير داد و مهندسي نمود. از اين رو، رسيدن به همگرايي اسلامي مستلزم فرهنگ‌سازي و مهندسي فرهنگي همگرايي و عبور از وضعيت بحراني كنوني است كه اين وضعيت متأسفانه جهت‌گيري زيادي به سمت همگرايي ندارد و ضرورت مهندسي فرهنگي را لازم و ضروري‌تر مي‌سازد. ازاين‌رو از طريق مهندسي فرهنگي كاركردهاي رسانه‌ها، مي‌توان به وضعيت مطلوب فرهنگ همگرايي دست يافت؛ زيرا رسانه‌ها به‌عنوان نيروي تأثيرگذار در فرايند فرهنگ‌سازي و تثبيت افكار، اعتقادات، اصول، مباني، ارزش‌ها، هنجارها و اخلاقيات موجبات همگرايي را فراهم خواهد آورد.