جايگاه دوات در تمدن اسلامي

بعضي اشيا در فرهنگ اسلامي جايگاهي فراتر از وجه كاربردي شان يافته اند. يكي از اين اشيا دوات يا مركّبدان است كه صدها سال اسباب دست هميشگي همه كساني بوده كه با قلم و كتابت سروكار داشته اند. دوات با شباهت ها و تفاوت هايي در سرتاسر سرزمين‌هاي اسلامي كاربرد داشته و بسياري از دبيران و كاتبان و منشيان و حتي دانشمندان و فضلا درباره آن سخن ها گفته اند كه اين خود گوياي اهميت اين ابزار كوچك است. در اين نوشتار با تكيه بر اطلاعات منابع كهن و پژوهش‌هاي معاصر، از انواع دوات، روش هاي ساخت، تزيين، نگهداري و نيز آداب كاربرد آن در امور ديواني و مفاهيم نمادينش در تمدن اسلامي به تفصيل سخن رفته است.