انعكاس تقابل گفتماني دوحركت پيشرو ومخالف دروقايع صدراسلام در آثارعلامه جعفري

بررسي و تحليل وقايع تاريخ صدر اسلام از اموري است كه بزرگان صاحب انديشه آن را مغفول نگذاشتند. علامه جعفري نيز با رويكردي عالمانه فرآيند و تاريخ دوران مذكور را با دقت نظر مورد بررسي قرار داده و موفق به بازشناسي جريان هاي رقابتي شده است. به نظرمي رسد ايشان از سال هاي نخستين صدر اسلام و پس از رحلت پيامبر(ص) قايل به دو جريان يا دو فرآيند و حركت و به اصطلاح امروزي گفتمان است كه شناخت آن ها مي تواند مباني انديشه اي وي را روشنتر بيان كند. در پاسخ به اين پرسش كه مرحوم علامه جعفري وقايع صدر اسلام را در قالب چه جريان¬هايي بررسي و تجزيه و تحليل كرده است. با بهره گيري از روش تحقيقاتي وصفي- تحليلي مي توان فرض كرد كه ايشان دو حركت يا دو گفتمان را با ويژگي هاي خاص در وقايع صدراسلام شناسايي كرده و معتقد است اين دو با ايستادگي در مقابل وقايع هم نقش آفريني كرده اند: 1-حركت پيشرو كه با تكيه بر آموزه‌هاي اسلامي همه نژادها، جوامع و سرزمين ها را بر مبناي وحدت اسلامي متحد مي بيند و ابزار آن را در فرامين و اختياراتي مي داند كه از خدا ناشي شده است ودرمقابل 2- حركت نژادپرستانه و سلطه گر كه باتكيه بر آرمان¬هاي تفوق گرايانه، پيشتاز و مجري تفكراتي است كه هدف آن دگرگون كردن مكتب اسلام بود. دستاوردهاي تحقيق آن نشان مي دهد كه علامه جعفري با رويكرد مسئله شناسانه دو گفتمان را در رخ دادن وقايع صدر اسلام دخيل مي بيند. گفتماني ريشه دار درمباني دين اسلام كه نماد آن پيامبر(ص( وامامان شيعه(ع) مي باشند و با اتكا به اصول دين در صدد ايجاد حركتي پيشرو در ميان مردم و مسلمانان است كه غايت آن قدرت مردم، وحدت، عدالت و خداباوري است. در مقابل حركت و گفتماني دنيا محور و دنياخواه كه از ابزارهاي دنيايي و ماكياولي براي غلبه و تثبيت قدرت خود بهره مي¬گيرد و نماد و عامل آن امويان هستند. مقايسه نتايج عملكرد دوگفتمان فوق در وقايعي است كه در دو سده نخستين اسلامي رخ داد و با بهره گيري از غلبه سياسي و ابزارهايي كه به عقيده وي ماكياولي هستند و با سلب اختيار از مردم و رواج انديشه هاي دنيا محور با خودكامگي و خود محوري مانع جريان پيشرو در اسلام شد.