مديريت منابع آب در مقياس محلي با استفاده از سد زيرزميني

امروزه دسترسي به منابع آب يكي از مهمترين چالش هاي دولتها و ملتها است، چرا كه با افزايش جمعيت و فعاليت انسانها مصرف آب نيز زيادتر مي شود. اين در حاليست كه مقدار آب كره زمين ثابت بوده و با توجه به رشد جمعيت نياز و وابستگي انسان به آب روز به روز در حال افزايش مي باشد. بدليل نياز روز افزون به آب و عدم دسترسي به منابع تامين كننده آن ، حفظ ، استفاده و مديريت صحيح منابع آبي موجود ضروري به نظر مي رسد. منابع آبي قابل استفاده شامل منابع آب سطحي و زيرزميني است. از آنجا كه كشور ما در منطقه خشك و نيمه خشك جهان قرار گرفته و از نظر بارندگي ساليانه وضعيت مطلوبي ندارد براي تامين نياز آبي با استفاده از آبهاي سطحي نيز با مشكلات ياز جمله كم آبي و خشكسالي هاي متمادي مواجه هستيم. از اين رو توجه خاص به منابع آبي زيرزميني و يافتن و كاربرد روش هاي نوين حفظ، حراست و بهره برداري از اين ذخاير آبي ضروري به نظر مي رسد، يكي از راهكارهاي مناسب براي رفع و مديريت كم آبي در مناطق خشك و نيمه خشك احداث سد زير زميني بر روي خشكه رودهاست. سدهاي زيرزميني سازه هايي هستند كه جريان هاي زير قشري و يا آبهاي زيرزميني را مسدود نموده و سبب ايجاد ذخاير آبي در زير زمين مي شوند. فوايد اصلي ذخيره آب در اين سدها كاهش تبخير و خطر آلودگي، پايداري سازه اي بسيار بالا،عدم وجود تهديد براي ساكنين و ابنيه پايين دست سد، هزينه پايين ساخت، استفاده از منابع آب تجديدپذير (استفاده از آبهاي زيرزميني كم عمق)، عدم تغيير كاربري اراضي و اكوسيستم موجود مي باشد. مهمترين مشكل در احداث سد زيرزميني، تعيين مناطق مناسب براي توسعه و ايجاد اين سدها مي باشد كه اين مشكلات ناشي از فقدان معيارهاي مناسب و عوامل مختلف فيزيكي و اقتصادي اجتماعي موثر در تصميم گيري پيرامون تناسب محلهاي مورد نظر مي باشند . در اين مقاله به بررسي سد هاي زيرزميني و مكان يابي آنها با استفاده از روشهاي سنجش از دور و سيستم اطلاعات جغرافيايي و اولويت بندي محورهاي مناسب احداث سد با روش SAHP در حوزه پيشكوه ، شهرستان تفت ، استان يزد پرداخته شده است