طرح نظام اخلاقي مادرانه

هر جامعه‌اي براي بقاي خود به نهادهاي اخلاقي نيازمند است كه الگوهاي اخلاقي را در اختيار افراد جامعه قرار دهد. اما آيا الگوي اخلاقي زنان با مردان متفاوت است؟ آيا آنچه فضيلت اخلاقي براي زنان در الگوي اخلاقي آن‌ها دانسته مي‌شود، با فضيلت‌هاي اخلاقي مردان تفاوت دارد؟ اين پرسش‌ها و سؤال‌هاي مشابه با شروع جنبش زنان، فرا روي ديدگاه‌هاي اخلاقي رايج در غرب قرار گرفت و تا به امروز فمينيست‌ها تلاش كرده‌اند به آن پاسخي درخور دهند. اين در حالي است كه تاكنون نه‌تنها براي اخلاق مادري، حالت ثابت و پايايي از جانب هيچ‌يك از فمينيست‌ها ارائه نشده، بلكه اخلاق مادري در قالب مجموعه‌اي از رفتارهاي وابسته به اوضاع و مقتضيات لحاظ شده است. مادري در رويكرد اخلاق سنتي فرهنگ غرب، موجودي منفعل و بي‌قدرت است؛ اما در رويكردهاي معاصر اخلاق فمينيستي سعي مي‌شود با روش «تفكر مادرانه» به استنباطي توانمند از رفتارهاي مادرانه دست يافته شود. در اين مقاله تلاش شده است تا با مرور تاريخي اين مسائل، برابري اخلاقي زنان و مردان، تفاوت اخلاقي زنان و مردان و برتري اخلاقي زنان مبتني‌ بر ارائه الگوي اخلاقي، طرح و بررسي شود. در انتها نيز مؤلفـه‌هاي الگوي اخـلاق مادري مدنظـر قرار مي‌گيرد. هرچند فمينيست‌ها و غيرفمينيست‌ها به دلايل مختلف، مانند جزئي‌نگري، نداشتن طاقت در برابر پاسخ‌گويي به مسائل پيچيده‌تر، پررنگ‌كردن نقش مادري و حذف نقش پدري، به اين الگو انتقادهايي كرده‌اند.