مدلسازي ارزيابي توان اكولوژيكي براي كاربري اكوتوريسم در مناطق جنگلي زاگرس با استفاده از GIS (مطالعه موردي: جنگل كاكارضا در استان لرستان)

جنگل هاي نيمه انبوه تا تنك زاگرس به دليل شرايط كوهستاني، بسياري از منابع تفرجي طبيعي را از جمله كوه، دره، رودخانه، آبشار، غار، درياچه، چشمه، حيات وحش، و پوشش گياهي در خود دارند . علاوه بر آن به دليل سابقه تاريخي اقامت انسان در اين جنگل ها جاذبه هاي انساني بسياري در اين منطقه ديده مي شود . به همين دليل اين جنگل ها پتانسيل هاي محيطي، اجتماعي و فرهنگي در خور توجهي براي گردشگري و در رأس آن گردشگري جنگل و كوهستان دارند. برنامه ريزي جهت توسعه صنعت اكوتوريسم در اين جنگل ها علاوه بر برآوردن نياز فرامعيشتي انسان به تفرج، در بهبود و ارتقاء وضعيت اقتصادي- اجتماعي جوامع محلي مؤثر است . اما عليرغم مزاياي فراوان ، توسعه گردشگري اگر همراه با سياستگذاري ها و برنامه ريزيهاي منطبق با نگرش زيست محيطي نباشد، تأثيرات منفي صنعت مذكور برمحيط زيست امري غيرقابل اجتناب خواهد بود. در اين راستا ارزيابي توان اكولوژيكي به معني بررسي قدرت بالقوه سرزمين و تعيين نوع كاربرد طبيعي آن توسط انسان تلقي مي شود. به منظور مدلسازي ارزيابي توان اكولوژيكي سامان عرفي چم حاجي از منطقه جنگلي كاكارضا واقع در استان لرستان براي كاربري اكوتوريسم (طبيعت گردي ) اقدام به تهيه نقشه هاي منابع اكولوژيك پايدار و اكولوژيك ناپايدار، همچنين در بخش اقتصادي - اجتماعي نقشه هاي كاربري وضع موجود (كاربري فعلي اراضي )، شبكه جاده ها و ... در محيط GIS گرديد. سپس با استفاده از برنامه Model Builder در محيط GIS ، مدل ارزيابي توان اكولوژيكي منطقه براي اكوتوريسم تهيه و اجراء گرديد . نتايج بدست آمده حاكي از گويايي و قابليت بالاي GIS در مدلسازي ا رزيابي توان اكولوژيكي سرزمين براي كاربري اكوتوريسم مي باشد . همچنين نتايج نهايي ارزيابي توان اكولوژيكي منطقه براي كاربري اكوتوريسم نشان داد كه به ترتيب : 6/06 درصد براي تفرج متمركز،68/07 درصد به تفرج گسترده توان دارد و 25/87 درصد به دليل شيب بالاي 60 درصد حفاظتي مي باشد.