شاخصه هاي اخلاقي مناظرات سياسي رسانه اي در پرتو مناظرات امام صادق و امام رضا

مناظرات سياسي و غيرسياسي ازجمله جذاب ترين و پرمخاطب ترين برنامه هاي تلويزيوني جهان هستند. اين ژانر رسانه اي اگرچه در دوران انتخابات مخاطب گسترده و جذابيت خاصي دارد، اما قابليت هاي مناظره موجب شده كه در كشور ما درباره ديگر موضوعات نيز براي افزايش آگاهي، آموزش و اطلاع‎رساني به مخاطبان و نيز شفافيتِ مواضع و چندصدايي و تضارب‎آرا از آن استفاده شود. اين مقاله با روش توصيفي-‎‎تحليلي و با شناسايي مهم ترين نقاط قوت و ضعفِ مناظرات سياسيِ رسانه ملي ازمنظر اخلاقي و با الهام گيري از سيره امام صادق(ع) و امام رضا(ع) در مناظراتِ اين امامان بزرگوار با مخالفان، به تشريح، تبيين و شناساييِ شاخصه هاي اخلاقي مناظرات سياسي و رسانه اي به‎منزله منشور و تعهد اخلاقيِ رسانه و پيام‎رسانان مناظره (طرف هاي شركت‎كننده در مناظرات) به خصوص مناظرات سياسي و انتخاباتي مي پردازد. يافته هاي اين مقاله نشان‎دهنده مهم ترين آسيب هاي مناظرات سياسي و انتخاباتيِ گذشته مي‎باشد كه ازجمله اين آسيب‎ها ايجاد التهاب در جامعه، ايجاد كدورت و كينه، سياه نماييِ وضع جامعه (گذشته و حال)، تكيه بر شايعات، ضعف جنبه منطقيِ مباحث، احساسي‎شدن و عصبي‎شدن طرفين مناظره، تخريبي‎شدن بحث ها، ايراد اتهامات بي اساس و اثبات‎نشده مي‎باشد. مهم ترين الزامات مناظره رسانه ايِ اخلاق‎مدار با الهام از مناظرات امام صادق(ع) و امام رضا(ع) عبارت‎اند از: حفظ حرمت افراد، عدم‎جانبداري، احترام و ادب، ممنوعيت به‎كاربردن عبارات سخيف و غيرمؤدبانه، ممنوعيت استفاده از واژه هاي كنايه آميز و مبهم، ممنوعيت استفاده از حركات دست و صورت براي تحقير رقيب، ممنوعيت تأكيد بر خطاهاي گفتاريِ طرف مقابل، پرهيز از تكيه بر اخبار غيرموثق و نيمه‎موثقِ شنيده‎شده، پرهيز از اتهام‎زدن و واردكردن اتهاماتِ متقابل بدون دليل و سند قانوني و حقوقي، پرهيز ازطرح مسائل مربوط به اشخاص غايب و بيان نام افراد غيرحاضر، پرهيز از نزاع كلامي و مراء، پرهيز از احساسي و عصبي‎شدن و تضعيف جنبه منطقي مباحث، رعايت صراحت و شفافيت، جدّيت در پاسخ گويي و پرهيز از فرافكني