بررسي عناصر حماسي مشترك در اشعار شاعران مقاومت معاصر سيّد حسن حسيني ، سلمان هراتي

شعر حماسي در جلب عقايد و عواطف مردم در دورۀ معاصر، اگرچه از لوني ديگر ظاهر شد، امّا توانست همچون شاهنامۀ فردوسي خيلي خوب كارگر افتد؛ چنانكه توانست ياد پهلوانان شاهنامه را زنده كند. شايد در سال‌هاي آغازين حماسه‌سرايي نوين در ايران، نيما يوشيج و اخوان ثالث را بتوان پايه‌گذاران حماسۀ نو در ادبيّات امروز ايران به شمار آورد. امّا پس از قيام مردم، عليه نظام ستمگر پهلوي در سال 1357 و پس از وقوع جنگ تحميلي، فضاي مناسب و گسترده‌اي براي خلق آثار حماسي اعمّ از شعر، داستان، مقاله، تئاتر و ديگر انواع ادبي در كشور به وجود آمد. در اين ميان شاعران برجسته‌اي ظهور كردند كه همدوش و همراه با مردم به تحوّلات اجتماعي مي‌انديشيدند و بر ناجوانمردي دشمنان مي‌تاختند و دلاوري و سلحشوري‌هاي رزمندگان را مي‌ستودند كه اين اشعار و منظومه‌هاي خودجوش، حوزۀ وسيعي از انواع قالب‌هاي حماسي را در شعر معاصر به وجود آورد. در پژوهش حاضر كه به روش كيفي و توصيف محتوا اشعار دو شاعر نامي معاصر: سيّد حسن حسيني، سلمان هراتي را برمي‌كاود، عناصر حماسي مشترك از لابه‌لاي اشعارشان استخراج و تحليل شده است. برآيند اين تحقيق نشانگر اين واقعيت است كه دورة هشت سالة دفاع مقدّس، تحوّلي شگرف در محتواي شعر معاصر پديد آورد و موجب تغيير زبان و شيوة بيان شاعران گرديد. به‌طوري‌كه در آثار سخن‌سنجان اين دوره، حماسة دلاوري با تغزل در هم آميخت و گوهري به نام ادبيّات دفاع مقدس را پديد آورد كه دربردارندۀ مسائل و موضوعات مهمّ اعتقادي و ديني همچون عاشورا، انتظار، شهادت و ... مي‌باشد.