تأملي بر الگوي كشورداري در سياست‌نامۀ خواجه نظام‌الملك طوسي

سازوكار ادارۀ نظام سياسي ازجمله موضوعات موردتوجه در اندرزنامه‌ها و سياست‌نامه‌ها بوده است. اين متون با اتكا بر رويكردي سلبي و ايجابي، ضمن بيان كاستي‌هاي نحوۀ ادارۀ نظم سياسي در تلاش بودند تا الگوي مطلوب كشورداري را نيز ترسيم و به پادشاه توصيه نمايند. ازجمله مهم‌ترين اين آثار، سياست‌نامۀ خواجه نظام‌الملك، وزير حكومت سلجوقي است. پرسش اصلي نوشتار حاضر آن است كه الگوي بايستۀ كشورداري در انديشۀ خواجه نظام‌الملك چيست؟ فرضيۀ اين نوشتار آن است كه اين الگو مبتني بر ايجاد توازن ميان خرد، عدالت و اخلاق متأثر از الگوي كشورداري در ايران باستان، نظم سياسي را مبتني بر حكومت آرماني و يك‌پارچه قرارمي‌دهد.