ارتباط و نمادگرايي آب در اسطوره ضحاك

آب در همه ي فرهنگ ها و به خصوص در اعتقادات ايرانيان يكي از اركان اصلي آفرينش و مقدس ترين عنصر طبيعت شمرده مي شود. از ديگر سو ضحاك به عنوان بحث برانگيزترين شخصيت اسطوره اي و حماسه ي ملي همواره مورد توجه كارشناسان و پژوهشگران بوده است. او با بسياري از اساطير جهان قابل قياس است اما با واكاوي دقيق تر اين اسطوره و بررسي جنبه هاي مختلف داستاني او از جمله خلقت ضحاك، ارتباطش با حيوانات، قرباني و تطابق اعصار باستاني مي توان همانگونه كه پيش از اين هم گمان مي رفت او با عناصر طبيعت پيوند داشته باشد ارتباط مهم و ساختارمندي ميان او و عنصر آب كشف نمود. چنانچه آب داراي دو وجه مقدس/پاكيزه و مخرب/آلوده است ضحاك نيز دو روي خود را در اسطوره پنهان نموده است. در اين جستار با تجزيه و تحليل ابيات شاهنامه و بهره گيري از منابع معتبر شاهنامه شناسي، اسطوره شناسي، تاريخي و ديني به بررسي اين ارتباط پرداخته و در آخر به لحاظ ريشه شناسي، نمادگرايي و تعابير نمادين و رمزي بر اساس شواهد و قراين موجود نتيجه گيري شده است.