تدوين مولفه‌هاي موثر بر معماري زمينه‌گرا

Compilation of Effective Components on Contextual Architecture

زمينه‌گرايي مانند ساير مباحث حايز اهميت در معماري، مولفه‌ها و ابعادگوناگوني دارد كه توجه به هر يك از آن‌ها مي‌تواند براي خلق معماري زمينه‌گراي موفق، تاثير به‌سزايي داشته باشد. هر يك از نظريه‌پردازان به مولفه‌هاي خاصي از زمينه‌گرايي اشاره داشته و تعدادي از مولفه‌ها را مهم دانسته‌اند. هدف پژوهش حاضر شناخت مجموعه‌ جامع‌تري از مولفه‌هاي موثر بر زمينه‌گرايي و تعيين اولويت و اهميت نسبي هر يك، از ديدگاه صاحب‌نظران است. پرسش اين است كه مولفه‌هاي موثر بر زمينه‌گرايي چيست؟ پژوهش‌گران به چه مولفه‌هايي اولويت بيشتري داده‌اند؟ و چگونه مي‌توان اين مولفه‌ها را در طراحي و ارزيابي آثار معماري بكار برد؟ براي پاسخ به اين پرسش‌ها، ابتدا با جست‌وجو در متن‌هاي مرتبط، مولفه‌هاي موثر در زمينه‌گرايي استخراج و سپس مولفه‌هايي تعيين و در نهايت اولويت نسبي هر مولفه مشخص شد. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه پژوهش‌گران، زمينه‌گرايي را با مولفه‌هاي كالبدي، فرهنگي، اجتماعي، تاريخي، اقليمي، معنايي، انساني، بصري-احساسي، فعاليتي و زيست محيطي، تعريف كرده‌اند. مولفه‌هاي كالبدي، فرهنگي و اجتماعي، نسبت به ساير مولفه‌هاي زمينه‌گرايي فراواني بيشتري دارند. نتايج پژوهش و مولفه‌هاي استخراج شده حاصل از آن مي‌تواند به منظور بررسي ارتباط معماري با زمينه، در ابعاد مختلف جغرافيايي شامل ارتباط با بناهاي مجاور، ارتباط با سايت، ارتباط با منطقه و در ابعاد مختلف زماني شامل گذشته، حال و آينده براي طراحي و ارزيابي بناهاي زمينه‌گرا مورد استفاده قرار گيرند.