تأثير افزودن پوست انار و بستر جوجه گوشتي بر كيفيت سيلاژ محتويات شكمبه گاو

مقدمه: در حال حاضر از جمله مهم ترين فعاليت هاي پيش روي متخصصان وكارشناسان علوم دامي، كاهش هزينه هاي يك مزرعه پرورشي مي باشد. در كشور ما مقادير زيادي از فضولات آلي و ضايعات كشاورزي بوسيله توليدات گسترده حيواني و زراعي توليد مي شود كه به نوبه خود منجر به بروز مشكلات زيادي از جمله مشكلات دفع آنها و آلودگي هاي زيست محيطي مي شود. با بكارگيري روش هاي نوين فرآوري مي توان از فرآورده هاي فرعي كارخانجات، كشتارگاه ها و محصولات كشاورزي به علت داشتن مقادير قابل ملاحظه اي مواد مغذي با ارزش در تغذيه دام ها استفاده نمود. در اين بين شايد بتوان گفت تنها پسماند كشتارگاه كه با وجود مواد مغذي ارزشمند كمتر مورد استفاده قرار گرفته، محتويات شكمبه دام هاي كشتار شده مي باشد. بنابراين بنظر مي رسد با فرآوري زيستي محتويات شكمبه بعد از كشتار مي تواند ارزش غذايي آن را افزايش داد و به عنوان يك خوراك جايگزين با هزينه هاي تمام شده بسيار پايين در تغذيه دام استفاده كرد. مواد و روش ها: محتويات شكمبه گاو بلافاصله بعد از ذبح، از كشتار صنعتي شهرستان بيرجند جمع آوري و به وسيله پارچه صاف شد. در مرحله دوم به منظور سيلو كردن محتويات شكمبه بعد از صاف كردن با همان رطوبت اوليه در كيسه هاي پلاستيكي به صورت دستي فشرده سازي و سيلو شد. در اين آزمايش به منظور بهبود فرآيند تخمير سيلو از افزودني هاي تفاله پوست انار (صفر و 20 درصد)، بستر جوجه گوشتي (صفر و 10 درصد) استفاده شد. به منظور اطمينان از بي هوازي بودن سيلوهاي پر شده، هواي داخل سيلو با پمپ خلاء به صورت كامل تخليه و با درب پلاستيكي كاملا بسته و در دماي اتاق براي مدت 45 روز نگهداري شدند. در پايان دوره درب سيلوها باز و نمونه ها به صورت كامل با همديگر مخلوط شد. سپس از سطوح بالايي و پاييني هر سيلو نمونه برداري شد. نتايج و بحث: بر اساس نتايج بدست آمده نقطه فليگ بين تيمارهاي مختلف آزمايشي اختلاف معنادار آماري نداشت. با اين حال از نظر عددي بالاترين نقطه فليگ مربوط به تيمار حاوي 20 درصد تفاله پوست انار و 10 درصد بستر جوجه گوشتي مي-باشد. هر چه مقدار عددي نقطه فليگ بيشتر باشد، نشان دهنده ماده خشك بالاتر و pH پايين تر، جمعيت بالاي اسيد لاكتيك و پايين اسيد استيك است. . ارزشيابي ظاهري به ارزشيابي حسي نيز معروف است كه از روي بوي سيلاژ و وضع مواد سيلو شده در لمس و رنگ آن صورت مي گيرد. مهم ترين موضوع بوي سيلاژ است كه در آن وجود اسيد بوتيريك و استيك حس مي شود. در اين مطالعه افزودن توام 20 درصد تفاله پوست انار و 10 درصد بستر جوجه گوشتي به محتويات شكمبه گاو در تيمار 3 بالاترين نمره (427/16) برآورد شد كه نشان دهنده كيفيت اين سيلاژ نسبت به تيمار كنترل در حد قابل قبول مي-باشد. نتيجه گيري كلي: نتايج تحقيق حاضر نشان مي دهد افزودن 20 درصد تفاله انار به همراه 10 درصد بستر جوجه گوشتي به سيلو محتويات شكمبه گاو باعث بهبود كيفيت سيلو مي شود. لذا پيشنهاد مي شود كه اثر اين افزودني ها بر روي كيفيت سيلو محتويات شكمبه ساير دام ها بررسي و با سيلو ذرت مقايسه شود.