آئين گره گشو از فلات ايران تا كرانه‌هاي خليج‌فارس

Visual areas of Rashid Yasemi s poetry; Contemporary Kurdish poet

فرهنگ‌عامه، مجموعۀ آيين‌ها، عادات و رسوم، سنن و باورهاي مردم يك جامعه و سرزمين است و هدف آن شناخت و معرفي زمينه‌هاي مختلف فرهنگ مردم از گذشته تا اكنون است. ارزش و اهميت فرهنگ‌عامه به‌اندازه‌اي است كه امروزه در حوزه‌هاي مختلف علوم انساني ازجمله؛ جامعه‌شناسي و شاخه‌هاي مختلف آن، تاريخ، روان‌شناسي، ادبيات و حتي اديان موردبررسي قرار مي‌گيرد. مناطق جنوبي كشور و ازجمله بوشهر با قدمتي تاريخي، از ديرباز تاكنون، محل حضور و وجود آئين‌ها و رسوم و باورها و شاخه‌هاي مختلف ادب عامه بوده‌اند و از اين ديدگاه از ثروتمندترين نقاط ايران به شمار مي‌روند. از طرفي نيز به دليل نزديكي مرزي مناطق جنوب ايران با برخي كشورهاي حوزۀ خليج‌فارس و نيز به دليل تشابه زباني و مذهبي در برخي موارد، شاهد حضور برخي آيين‌ها و سنت‌هاي مشترك ميان مردم اين نقاط هستيم. اين پژوهش با روشي توصيفي- تحليلي و با ابزار كتابخانه‌اي به بررسي، تحليل و معرفي آئين گره گشو به‌عنوان يكي از آئين‌ها و سنن ريشه‌دار و مشترك در ميان مردم مناطق جنوب ايران و برخي كشورهاي حوزۀ خليج‌فارس با تأكيد بر استان بوشهر، انجام‌شده است. در برخي موارد نيز از شيوۀ ميداني نيز استفاده‌شده است. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه آئين گره گشو با قدمتي تاريخي و چند هزارساله، علي‌رغم تفاوت‌هاي جزئي در ساختار و شيوۀ اجرا، با اهداف مشترك در مناطق جنوب ايران و برخي كشورهاي حوزۀ خليج فارس برگزار مي‌شود. بن‌مايه‌هاي مذهبي و ديني آئين‌هايي همانند گره گشو و اهداف انساني و اخلاقي نهفته در آن‌ها مي‌تواند سهمي مهم در وحدت امت اسلامي ايجاد نمايد.