مطالعه نقش و تاثير سوءنيت بر جرايم ارتكابي

يكي از مباحث بحث‌برانگيز و چالشي در حوزه سياست جنايي تقنيني نظام حقوقي ايران، مبحث انگيزه و قصد يا سوءنيت احتمالي ارتكاب جرم است. انگيزه و سوءنيت عام از اين جهت كه عنصر معنوي مي باشند شبيه يكديگر هستند، اما تفاوت‌هايي با هم دارند؛ زيرا قصد مجرمانه ركني از اركان سه‌گانه جرم است اما انگيزه خارج از اركان جرم مي‌باشد و در مقام رسيدگي به جرايم بايد دقت فراوان مبذول داشت تا انگيزه ارتكاب جرم با قصد مجرمانه اشتباه نشود. رابطه بين انگيزه سوء و سوءنيت خاص را مي‌توان رابطه عموم خصوص مطلق دانست. با اين توضيح كه هرگاه انگيزه مجرمانه خاصي را قانونگذار جزء اركان جرم قرار داده باشد، سوءنيت خاص تلقي مي‌شود. لذا نگارنده در اين تحقيق با روش توصيفي و تحليلي تلاش مي‌كند تا به شناسايي ميزان تاثير قصد يا سوءنيت احتمالي متهم در ارتكاب جرم بپردازد و از اين رهگذر به نتايج مورد نظر دست يابد. در راستاي تحقق هدف مزبور، نگارنده سعي دارد به اين سوالات پاسخ دهد كه تاثير قصد يا سوءنيت احتمالي متهم در ارتكاب جرم چيست؟ نتايج حاصل از تحقيق نشان مي‌دهد كه با توجه به اينكه متهم نتيجه حاصله را قصد نكرده است و علم و يقين به وقوع آن ندارد، مي‌توان چنين فعلي را لااقل در جايي كه احتمال جرم بالاست، در حكم عمد دانست و مجازات كمتري نسبت به جرم عمدي قائل شد.