چالشهاي اخلاقي ، فقهي و حقوقي اهداء تخمك در درمان ناباروي

اهداء تخمك روشي است كه در آن فردي پس از تحريك تخمك گذاري طي پروسه درماني خاص ، تخمكهاي خود را به بيمار ناباروري كه دچار اختلال در تخمك گذاري ست ، اهداء مي كند و عموما در مقابل اين اهداء مبلغي و يا خدمتي دريافت مي دارد . تحريك تخمك گذاري با تجويز داروهاي هورموني انجام مي شود كه مي تواند داراي عوارضي مانند خطر ابتلا به سرطان ، سندرم تحريك بيش از حد تخمدان ،عوارض جانبي طي چندين سيكل درمان متوالي و يا عوارض ناشي از بيهوشي سبك براي گرفتن تخمك از بدن ويباشد . ايران بر خلاف ساير كشورهاي سني مذهب ، جزء معدود كشورهاي اسلامي است كه در آن اهداء تخمك ، در قبال پرداخت هزينه ، پذيرفته شده و مورد قبول مراجع شيعه قرار گرفته است، هرچند بر خلاف قانون مصوب مجلس شوراي اسلامي در خصوص اهداي جنين ، براي اهداي گامت ، قانوني وضع نشده ؛ بنابراين اهداي تخمك فقط از طريق فتاوي فقها و با شرايط خاص صورت مي پذيرد كه همين امر باعث ايجاد مشكلات عديده گرديده است. توجه به ضروريتهاي جامعه امروزي از جمله بالارفتن سن ازدواج در زنان و پايين بودن ذخيره تخمدان يا كاهش كيفيت تخمكها و شيوع برخي بيماريهاي خاص ژنتيكي از يك طرف ، از طرف ديگر تمايل افراد براي در آغوش گرفتن فرزند ، ضرورت وضع قوانين خاص در اين حيطه از دانش روز را بيش از پيش نمودار مي سازد . يك قانون خوب ، قانوني ست كه با زمينه هاي عرفي ، اعتقادي و اخلاقي افراد جامعه ، سازگار باشد و ضمانت اجراي مناسب داشته باشد . نظام حقوقي كشور ما مبتني بر فقه اسلامي شيعه است ؛ در نتيجه براي تنظيم قواعد و مقررات حقوقي حاكم بر فرزند متولد شده از اهداي گامت در اموري مانند تابعيت ، ارث ، نسب ، ازدواج و ... گريزي از رويكرد فقهي به اين امر نيست .