بررسي سري زماني تغييرات پوشش گياهي وگرد و غبار با سنجنده موديس (مطالعه موردي سد موصل تا جنوب درياچه تارتار كشورعراق)

Investigation of time series of vegetation and dust changes with MODIS sensor (Case study of Mosul Dam to the south of Lake Tartar, Iraq)

آگاهي از خصوصيات كمي و كيفي تغييرات در برنامه‌ريزي‌هاي محيطي، آمايش سرزمين و توسعه پايدار بسيار حائز اهميت‌ است. در حال‌حاضر استفاده از نقشه‌هاي پوشش گياهي وگردوغبار يكي از اركان مهم در توليد اطلاعات جهت برنامه‌ريزي هاي كلان و خرد مي‌باشد. ارتباط بين غلظت گردوغبار با سطح پوشش نشان‌دهنده‌ي اثر منفي معني‌دار طوفان‌هاي گرد و غبار بر پوشش گياهي است، كه بر لزوم پايش و مطالعه پوشش گياهي منطقه مورد مطالعه به منظور استفاده در بهينه‌سازي روش‌هاي مديريت خاك، آب و پوشش گياهي تأكيد مي‌كند. اين مهم با استفاده از تصاوير ماهواره‌اي و شاخص‌هاي مناسب، با صرف هزينه و زمان كمتر و توليد اطلاعات دقيق‌تر قابل انجام است. در اين پژوهش به صورت موردي، جهت نمايش تغييرات زماني و مكاني پوشش گياهي و گرد و غبار محدوده‌ي سد موصل تا جنوب درياچه تارتار از اطلاعات باندهاي ماهواره موديس براي ده‌سال2010 تا 2018 استفاده گرديد، سپس تغييرات رخ‌داده با استفاده از داده‌هاي GIOVANNY مشخص شد. تحليل مكاني اين پديده بيانگر آن است كه عمدة مناطق فعاليت توفان‌هاي گردوغبار در بيابان‌هاي ماسه‌اي و ديگر بيابان‌هايي است كه اكوسيستم آنها به وسيلة انسان تخريب شده است با بررسي توزيع فضايي و مكاني توفان‌هاي گردوغبار مشخص شد كه وقوع اين توفان‌ها با شرايط اقليمي محل مانند بارش، دما، ويژگي‌هاي سطح زمين از قبيل پوشش گياهي و برف ارتباط نزديكي دارد.