معرفي منظر فرهنگي - تاريخي روستاي تخته (هورامان)

Introducing the historical and cultural landscape of takhteh village (Horaman)

هورامان محصول تعامل انسان با طبيعت است محصول اين تعامل، قابليت هاي كالبدي و فراكالبدي است كه در اين پهنه نمايان است، روستاي تخته كه در نزديكي شهرستان سنندج منطقه ژاورود شرق واقع شده، با دارا بودن ويژگي هاي كالبدي چون آداب و رسوم و گويش خاص منطقه و كشاورزي و باغداري ميان دره ها، حاصل تعامل هوشمندانه‌ي انسان با طبيعت در طول ساليان متمادي است. و مصداق مفهوم منظر فرهنگي روستاي تخته مي‌باشد. بررسي اصطلاح منظر فرهنگي كه شامل تمامي ويژگي‌هاي ميراث ملموس و ناملموس و تنوع‌هاي زيست محيطي و فرهنگي است، در روستاي تخته مي‌تواند بسيار مورد توجه واقع شود. و به منظور آشنايي و معرفي ارتباط بين منظر و فرهنگ و نقش كيفي انسان در پيرامون خويش، در ادامه به توصيف ارتباط بين منظر و فرهنگ انساني يا همان منظر فرهنگي در اين روستا پرداخته مي‌شود. مسئله اصلي اين تحقيق آسيب‌هايي چون فرسايش عناصر كالبدي، تهديد پوشش‌هاي گياهي و جانوري، و تغيير الگوهاي معماري و معيشتي و مخدوش شدن بسياري از آنها و نيز تخليه بافت به دليل مهاجرت اهالي به شهرها و ديگر مناطق اطراف است. از اين رو جهت رفع آسيب‌ها و بهبود كيفيت روستا هدف اين پژوهش معرفي ارزشهاي فرهنگي و طبيعي روستاي تخته است. سوالات اين تحقيق عبارتند از تأثير هر كدام از اين ارزش‌ها بر منظر عمومي روستاي تخته چيست و نقش محيط طبيعي در ساختار منظر روستا چيست براي پاسخگويي به اين سوالات از روش توصيفي – تحليلي و شيوه گردآوري اطلاعات براساس مطالعات كتابخانه‌اي و ميداني و مصاحبه با گروههاي ذينفع و ساكنان بومي است. اين تحقيق به اين نتيجه رسيده است كه روستاي تخته دسته بندي مشخصي از قابليت هاي كالبدي و فراكالبدي را دارد. كه با وجود چالشهاي موجود امكان حفاظت موثر منظر فرهنگي روستاي تخته از طريق حفظ و ارتقاء الگوهاي معماري بومي، تقويت سطح گردشگري، جذب مشاركتهاي مردمي و ايجاد فرصت‌هاي شغلي و با تأكيد بر قابليت هاي تاريخي، طبيعي و فرهنگي روستاي تخته، ميتوان رونق كالبدي و اجتماعي را در آن بهبود بخشيد و در مسير حفظ و تداوم حيات ميراث فرهنگي و طبيعي روستاي تخته گامهاي موثري برداشت.