عوامل موثر در بهره وري شركتهاي دانش بنيان و ارتقاء شاخص جهاني نوآوري صنعت نفت ايران

ارتقاء بهره وري در صنعت ‌نفت، نيازمند ايجاد كارايي و اثربخشي در فرآيندها و سيستم است. شركتهاي دانش بنيان به عنوان بازوان توانمند صنعت نفت با تكيه بر نوآوري و خلاقيت مي توانند نقش بسزايي در ارتقاء بهره وري و ارتقاء شاخص جهاني نوآوري صنعت نفت داشته باشند. در اين مقاله با بررسي سير تشكيل، توسعه و تحول شركت هاي دانش بنيان در صنعت به بررسي عوامل موثر در كارايي و اثربخشي آنها پرداخته مي شود. به همين منظور موانع و محدوديت ها، فرصتها و چالشهاي پيش رو ي شركتهاي دانش بنيان فعال در صنعت نفت با رويكرد تجربه محور و آينده نگرانه مورد تجزيه و تحليل قرار مي گيرد تا فرايند تجاري‌سازي (تبديل دانش به ثروت)، حلقه زنجيره پژوهش تا توليد پويايي خود را حفظ و افزايش دهد. نتايج اين مطالعه نشان مي دهد عدم اعتماد صنعت نفت به شركتهاي دانش بنيان، تامين و پشتيباني مالي، فني، آزمايشگاهي و عملياتي و اجراي صحيح و به موقع قوانين و مقررات حمايتي از دانش بنيانها چالش هايي بوده اند كه شركتهاي دانش بنيان با آن مواجه شده اند، اما مهم‌ترين چالشي كه در بحث شركتهاي دانش‌بنيان وجود دارد، اصطلاح «دره مرگ» است. دره مرگ اصطلاحي است كه به فاصله بين مرحله تحقيق و صنعتي ـ تجاري شدن اشاره دارد. براي پرهيز از سقوط به دره مرگ و برنامه‌ريزي صحيح، بايد ساختارهايي تعريف شود كه عمده نقش آنها را نيروهاي انساني نخبه و خلاق كه در حوزه تحقيقات، دانشگاه و صنعت و عملاً تجارت وجود دارند، به عهده بگيرند. پس از گذر از دره مرگ و تبديل دانش به محصول تجاري، چالش ديگري پيش روي اين شركت‌ها قرار مي‌گيرد و آن كسب سهم مناسب از بازار و كسب بازار ثابت براي برخي ابزارها و توليدات دانش بنيان ها است. مواجهه نظام مند با اين چالش ها نيازمند رويكرد آينده نگرانه و حمايتي است.