روانشناسي محيط راهكاري براي ارتقاي كيفيت زندگي و بهبود وضعيت بيماران در مراكز درماني ترك اعتياد

Environmental psychology is a solution to improve the quality and condition of patients in addiction treatment centers

اعتياد حالتي است حاد و يا متناوب، كه براي سلامت و بهداشت خود فرد و اجتماع مضر است. اين تعريف از نظر فيزولوژيست ها، در اثر مصرف پي درپي و يا تفنني موادي (طبيعي و صنعتي) حاصل مي شود كه باعث تحريك شدن سلول ها و دستگاه عصبي مي گردد. با توجه به اينكه امروزه جوامع با امر اعتياد مواجه و افراد زيادي از هر جامعه درگير اين مشكل هستند، درنظر گرفتن مكاني براي اين قشر از جامعه و افرادي كه بدين مشكل دچارند يكي از الزاماتي است كه بايد مورد توجه هر حكومتي باشد. در اين راستا كلينيك ها و كمپ هاي ترك اعتياد طراحي و ساخته مي شوند. طراحي كمپ ترك اعتياد و مركز بازپروري معتادان به دليل تفاوت اين مكان با ساير اماكن بايد به گونه اي متفاوت و خاص باشد. از اين رو طراحي فضاهايي متناسب با نياز و شرايط موجود در جو اين مكان در كنار رعايت تمامي ضوابط و استانداردهاي طراحي لازم است؛ از سوي ديگر بايد طراحي براي اين مكان متناسب با جو و روحيه افراد حاضر در اين مجموعه بوده و توجه به مسائل روان درماني و طراحي بخش‌هاي مربوط به آن حائز اهميت است. در اين مقاله سعي شده است با تغيير در شرايط ساختاري معماري اين مراكز با رويكرد روانشناسي محيط به اين مكان نگاه شود. به طوري كه در اين مركز با طراحي طبق اصول روانشناسي محيطي، هم از نظر جسماني محيطي مطلوب براي كاربران آن ايجاد كرد و هم از لحاظ رواني محيطي براي معتاد ايجاد شود كه خود فرد ترغيب شود جهت ترك اعتياد اقدام نمايند. همچنين مي توان با ايجاد فضايي براي آموزش اين افراد در اين مراكز زمينه ي ايجاد كسب و كار براي افراد معتاد پس از بهبودي و ترك مركز فراهم شود. بنابراين براي ارتقاي كيفيت بهبودي با بكارگيري مولفه هايي چون رنگ و فرم و جنس و بافت در فضاهاي مركز ترك اعتياد مي توان رويكرد روانشناسي محيط را در اين مكان در نظر گرفت همچنين اين فضا بايد شامل فضاهاي درماني، آموزشي، فرهنگي، تفريحي _ ورزشي و فضاهاي سبز (باز) باشد.