مطالعه قوم دامپزشكي گياهان دارويي مورد استفاده در مناطق كردنشين شهرستان كلات نادري، استان خراسان رضوي

مطالعات اتنوبيولوژي نقطه شروع توليد دارو از منابع طبيعي هستند. انسان قرنهاست از گياهان دارويي براي درمان بيماري هاي مختلف استفاده مي كند و دانش خود را نسل به نسل منتقل مي كند. كاربرد گياهان دارويي تنها مختص بيماري هاي انساني نيست، بلكه به طور گسترده اي براي درمان حيوانات اهلي نيز استفاده مي شود. اطلاعات حاصل از دانش سنتي در مورد برداشت گياهان و نحوه استفاده پايدار از آنها، باعث تسهيل و توسعه تحقيقات در زمينه داروهاي جديد مي شود. علم قوم دامپزشكي شامل دانش، مهارت ها، روش ها و اعتقادات سنتي براي حفظ سلامت و درمان بيماري دامها است. با توجه به رايج بودن دامداري و كم بودن مراكز درماني دامپزشكي، استفاده از گياهان در درمان حيوانات اهلي در ايران مرسوم است. در اين مطالعه گياهان مورد استفاده كردهاي شهرستان كلات نادري (كورمانجها) در درمان حيوانات مورد بررسي قرار گرفت. طي مصاحبه با 18 نفر از درمانگرها و دامداران ساكن منطقه با محدوده سني 31 تا 88 سال، پنج گونه گياهي پركاربرد شناسايي و اطلاعات آنها جمع آوري شد. بر اساس نتايج به دست آمده، از ريشه آدمك/ قانتپر ( Biebersteinia multifida ) براي درمان خونريزي داخلي، از ريشه قاسني/باريجه ( Ferula gumosa ) به عنوان آنتي بيوتيك براي درمان عفونتهاي مختلف، از اندام هوايي گياه عجوه/چُغان ( Halothamnus glaucus ) بعنوان ملين، از بخش هوايي خرفه ( Portulaca oleracea ) در درمان ورم، دمل و ساير عفونت هاي سطحي پوست و از سرشاخ ههاي كلپوره/مريم نخودي( Teucrium polium) براي رفع نفخ دام استفاده مي شود.