بررسي نظام حقوقي بين المللي حفاظت از محيط‌زيست درياچه خزر در بستر آلودگي

امروزه حفظ محيط‌زيست به‌عنوان يكي از پراهميت ترين اساس توسعه پايدار، مسئله جهاني است كه دستيابي به آن بدون مشاركت راستين و آگاهانه مردم امكان‌پذير نمي باشد. بر اين اساس و با توجه به بحراني بودن وضعيت محيط‌زيستي درياي خزر، اين عرصه آبي موردتوجه سازمان ملل متحد و برنامه محيط‌زيست آن واقع شد و كنوانسيون چارچوب حفاظت از محيط‌زيست درياي خزر، موسوم به كنوانسيون تهران را پديد آورد. مهم‌ترين اصل در حفاظت از محيط‌زيست درياي خزر شكل دادن به همكاري به‌ويژه از طريق قراردادهاي مشترك مي باشد. همچنين رعايت و دقت در ظرفيت هاي محيط‌زيستي در بهره‌برداري از منابع، ساده ترين راه براي پيشگيري از بحران محيط‌زيستي درياي خزر است. بحران خزر، هنگامي مديريت خواهد شد كه رويكرد اكوسيستمي براي حل تمام مؤلفه‌هاي مؤثر در ايجاد بحران را داشته باشد. به‌اين‌ترتيب همه مؤلفه‌هاي اصلي بحران كنوني، بايد در مديريت اكوسيستم خزر مدنظر قرار گيرد. كنوانسيون محيط‌زيست درياي خزر كه از جايگاه قانوني بالايي برخوردار است مي تواند با تلاش و پيگيري-هاي مستمر، زمينه لازم را براي تحقق اهداف فوق فراهم سازد و منابع درياي خزر، به‌ويژه باقي‌مانده ذخاير ماهيان خاوياري را از خطر انقراض نجات دهد. با توجه به اهميت موضوع در اين مقاله با بهره‌گيري از روش توصيفي از نوع اسنادي، سعي شده به معرفي درياي خزر و مسئله آلودگي آن با توجه به حقوق بين‌الملل، به رژيم حقوقي حاكم بر حفاظت از محيط‌زيست اين درياچه پرداخته شود.