ارتباط مقاومت ويژه الكتريكي با ساير خصوصيات فيزيكي سنگ‌هاي ايران مركزي

Relationship between electrical resistivity and other physical properties of rocks in Central Iran

براي سنجش‌هاي ژئوفيزيكي صحرايي و يا تخمين خصوصيات مكانيكي با استفاده از خصوصيات فيزيكي (آزمون‌هاي غير مخرب) شناخت عامل كنترل‌كننده خصوصيات فيزيكي (بررسي ارتباط خصوصيات فيزيكي) مهم است. تاكنون در اكثر مجلات و كنفرانس‌هاي علمي ايران در حوزه مكانيك سنگ چگالي، تخلخل و سرعت عبور امواج فشاري به‌عنوان خصوصيات فيزيكي سنگ مورد ارزيابي قرار گرفته است و بررسي مقاومت ويژه الكتريكي به‌عنوان يكي از پارامتر‌هاي فيزيكي سنگ بسيار محدود بوده است. منطقه ايران مركزي به لحاظ معدنكاري يكي از مناطق فعال و داراي پتانسيل معدنكاري به سبب وجود عناصر متنوع است. در اين تحقيق اندازه‌گيري اطلاعات خصوصيات فيزيكي سنگ نمونه‌هاي پراكنده از ديواره معادن چغارت، سه چاهون، لكه سياه، كوشك، مرمريت بيشه در تراورتن تفت و ماسه‌سنگ راور و نمونه‌برداري از 5 گمانه ژئوتكنيكي از آنومالي 6 شركت سنگ‌آهن مركزي و چهار گمانه ژئوتكنيكي معدن سنگ‌آهن چاه گز انجام شد. هدف از اين اندازه‌گيري‌ها بررسي روابط بين خصوصيات فيزيكي به‌ويژه مقاومت ويژه الكتريكي است. نتايج نشان داد كه در تمام مناطق همبستگي بالايي بين سرعت امواج فشاري و مقاومت ويژه الكتريكي وجود دارد و همچنين هر دو پارامتر سرعت امواج فشاري و مقاومت ويژه الكتريكي تابع ميزان تخلخل مي‌باشند.

It is essential to know the factor controlling physical properties for geophysical field measurements or estimating mechanical properties using physical properties (non-destructive tests). So far, in most Iranian scientific journals and conferences in rock mechanics, density, porosity, and speed of passage of compressive waves have been evaluated as physical properties of rock, and the study of electrical resistivity as one of the physical parameters of rock has been minimal. In terms of mining, the Central Iran region is one of the active regions and has mining potential due to various elements. In this research, measurement of information on physical properties of rock of scattered samples of Choghart mine walls, Sechahoon, Lakesiah, pavilion, Bishedar marble, Taft travertine, and Ravar sandstone and sampling of 5 Geotechnical boreholes were made from the VI anomalies central iron ore companies and four geotechnical boreholes of Chahgaz iron ore mine. These measurements aim to investigate the relationships between physical properties, especially electrical resistivity. The results showed a high correlation between compression wave velocity and electrical resistivity. Both parameters of compression wave velocity and electrical resistivity are a function of porosity.