بررسي گستره قضا و قدر با تاكيد بر حكمت 16 نهج البلاغه

مسأله قضاء و قدر يكي از پيچيده ترين وعميق ترين مسائل فلسفي و كلامي است. خداباوران مسأله سرنوشت را درارتباط با علم واراده الهي تفسير مي كنند اما ملحدان آن را در چارچوب حتميت هاي برخاسته از علل و اسباب مادي تحليل مي نمايند. مقاله حاضر با روش توصيفي و تحليلي به تبيين مسأله قضاء و قدر در سخنان گهربار امير المومنين حضرت امام علي(ع) همت مي گمارد. نتيجه پژوهش نشان مي دهد ؛ اختيار آدمي با قضاء و قدر الهي و نيز با عدالت الهي در تعارض نيست بلكه قضاء و قدر مويد اختيار آدمي و سازگار با عدالت الهي است. همان گونه كه در تعاليم عرفاني بيان شده، فهم درست قضا و قدر با درك درست مراتب وجودي در ارتباط است. ادارك و تفسير انسان كامل از قضا و قدر با انسان هاي ديگر كه در مرتبه ي وجودي پايين تر قرار دارند متفاوت است. انسان كامل درك صحيحي از قضاءو قدر داشته واز سِرّ امور آگاه است، در نتيجه هميشه راضي به قضاء و قدر الهي است.