كاربرد پويايي‌شناسي سيستم‌ها در مديريت سيستم‌هاي توزيع آب شهري

Explanation of the effective parameters of system dynamics models for urban water distribution systems management

عملكرد سيستم هاي توزيع آب شهري به عوامل مختلفي بستگي دارد. ارتباطات پوياي موجود ميان اين عوامل، مديريت سيستم هاي توزيع آب شهري و برنامه ريزي آنها را بسيار پيچيده ميكند. بنابراين ضرورت دارد در برنامه ريزي و مديريت استراتژيك اين سيستم ها، تغييرات پوياي بخش هاي مختلف آن و روابط حاكم بر بخش هاي مختلف سيستم نيز در نظر گرفته شوند. پويايي شناسي سيستم ها شيوه اي كارآمد جهت در نظر گرفتن تغييرات پوياي سيستم هايي نظير سيستم هاي توزيع آب شهري مي باشد. هدف اين پژوهش، بررسي كاربرد پويايي شناسي سيستم ها در مديريت سيستم هاي توزيع آب شهري است. بدين منظور، با استفاده از روش كتابخانه اي، مطالعات انجام شده در اين زمينه مورد بررسي قرار گرفته و نمودارهاي حلقه علّي مربوط به هر يك از بخشهاي سيستم توزيع آب شهري شامل بخش لوله هاي انتقال آب، بخش رفتار مصرف كنندگان و بخش مالي استخراج شدند. مطابق نتايج بدست آمده، مهمترين بلوك هاي بخش لوله هاي انتقال آب در مدلسازي پويايي سيستم هاي توزيع آب شهري، وضعيت شبكه، طول شبكه، سطح خدمات و هزينه هاي كلي شامل هزينه هاي عملياتي، تعمير و نگهداري، نوسازي و تصفيه آب مي باشند. مهمترين بلوك هاي بخش رفتار مصرف كننده تقاضا و ميزان مصرف آب، هزينه آب، درآمد شركت و مقبوليت افزايش هزينه آب مي باشند. مهمترين بلوك هاي بخش مالي نيز هزينه هاي كلي شامل هزينه هاي عملياتي و سرمايه اي، هزينه آب، درآمد شركت، بدهي شركت و ميزان نقدينگي ميباشند.

The performance of urban water distribution systems depends on various factors. The dynamic relationships between these factors make the management of urban water distribution systems and their planning very complicated. Therefore, it is necessary to consider the dynamic changes of its different parts and the relationships governing the different parts of the system in the strategic planning and management of these systems. System dynamics is an efficient way to consider the dynamic changes of systems such as urban water distribution systems. The aim of this research is to investigate the application of system dynamics in the management of urban water distribution systems. For this purpose, using the library method, the studies conducted in this field were examined and the causal loop diagrams related to each of the parts of the urban water distribution system, including the water pipes, consumer behavior and financial part, were extracted. According to the obtained results, the most important blocks of water transmission pipes in the dynamic modeling of urban water distribution systems are network status, network length, service level, and overall costs, including operating, maintenance, renovation, and water treatment costs. The most important blocks of consumer behavior are the demand and amount of water consumption, water cost, company income and acceptability of water cost increase. The most important blocks of the financial sector are general costs, including operational and capital costs, water costs, company income, company debt and liquidity.