استفاده از روش مدل سازي انفيس براي بررسي پارامترهاي موثر بر نرخ نفوذ مته در حفاري چاه هاي نفت و گاز

پايداري عمليات حفاري چاه هاي نفت و گاز از منظر اقتصادي و ايمني موضوع حياتي و مهمي است. يكي از روش هاي كاربردي به منظور پيش بيني تداوم اجراي عمليات حفاري، تحليل نرخ نفوذ مته است. مطالعات آماري و تجربي نشان داده است، عمق حفاري، وزن روي مته و سرعت دوراني ميز دوار پارامترهايي هستند كه تأثير مستقيم بر نرخ نفوذ مته دارند. ولي بدليل تأثير متقابل آن ها بر يكديگر و بروز پديده چسبش-لغزش (چَزِش)، كنترل نرخ نفوذ در محدوده مناسب، مسئله اي پيچيده و چالش ‌برانگيز است. در اين مقاله با استفاده از داده هاي ميداني يك حلقه چاه نفت و گاز واقع در جنوب غربي ايران، تأثير اين پارامترها بر يكديگر در چارچوب مدلسازي سيستم هاي فازي عصبي مورد مطالعه قرار گرفت. با استفاده از روش انفيس (سيستم استنتاج عصبي- فازي سازگار)، مدل موفق چهاربعدي نرخ نفوذ مته برحسب تغييرات عمق حفاري، وزن روي مته و سرعت دوراني ميز دوار ارائه شد. با تحليل اين مدل مشخص شد كه نرخ نفوذ مته با افزايش عمق حفاري، كاهش مي يابد و براي نگهداشت آن در محدوده قابل قبول، بايد تغييرات سرعت دوراني و وزن روي مته بر اساس سياست ارائه شده انجام پذيرد.