اهدا و پيوند عضو در فقه اسلامي و حقوق ايران

The Organ donation and transplantation in Islamic jurisprudence and Iranian law

در فقه اسلامي، موضوع اهدا و پيوند عضو با احتياط و بررسي دقيق قواعد شرعي مورد بررسي قرار گرفته است. مسئله اهداي اعضا، يكي از موضوعات شرعي مهم است كه در زمان پيغمبر خدا (ص) و حتي فقهاي سلف به شكل امروزي مطرح نشده بود. با توجه به پيشرفت علمي پزشكي و ارتباط عميقي كه بين فقه اسلامي و سلامت انسان وجود دارد، حكم فقهي پيوند اعضا از دغدغه‌هاي بزرگ جوامع اسلامي شده است. فقهاي معاصر با توجه به آيات و روايات و بررسي قواعد و متون فقهي، برداشت‌هاي متفاوتي درباره جايز بودن پيوند اعضا ارائه داده‌اند. در قانون مدني ايران نيز، موضوع پيوند و اهداي عضو به طور مستقل از موضوعات ديگر آن قانون در بخشي به نام اهداي و پيوند عضو تنظيم شده است. بر اساس قانون مدني ايران، اهداي عضو بايد به صورت داوطلبانه و با رضايت كامل صورت گيرد. از طرفي، پيوند عضو براي تحقق شرايطي نظير عدم احتمال تضرر جدي براي سلامتي دهنده و گيرنده، لازم است.