تاثير تيمارهاي مختلف شيميايي و فيزيكي بر ويژگي‌هاي جوانه‌زني بذر گياه مرزه جنگلي (Satureja mutica)

The effect of different chemical and physical treatments on the germination characteristics of Satureja mutica seeds

مرزه جنگلي يكي از گياهان دارويي بومي ايران ميباشد كه در مناطق شمالي از خراسان شمالي تا گيلان پراكنش دارد. اين گياه داراي تركيبات ارزشمند تيمول و كارواكرول است كه به دليل وجود چنين تركيباتي مرزه در صنايع دارويي، بهداشتي و آرايشي مورد توجه است. در اين ميان كيفيت بذر است كه در شكل گيري گياهـان قوي نقش داشته و قابليت باروري بالايي را تضمين ميكنند. درصد و سرعت جوانه زني بذر اين گياه در شرايط طبيعي پايين است. بنابراين به منظور ارزيابي اثر تيمار هاي شيميايي و غير شيميايي در شكستن خواب و بهبود جوانه زني بذر گياه مورد نظر، آزمايشي با پنج تيمار (شاهد، خراش‌دهي، جيبرلين 500 و 1000 و سرما‌دهي) در دانشگاه دامغان انجام شد. نتايج آزمايش نشان دادند كه اثر تيمارهاي مختلف بر درصد و سرعت جوانه‌زني, طول ريشهچه و طول ساقه‌چه در سطح احتمال 5% معني دار است. مقايسه ميانگين داده‌ها نشان داد كه بذرهاي مرزه جنگلي در حضور تيمار جيبرلين 1000 در مقايسه با شاهد از درصد و سرعت جوانه‌زني بالاتري برخوردارند. بطور چشمگيري كمترين مقدار طول ريشه‌چه و طول ساقه‌چه در حضور تيمار خراش‌دهي بدست آمد. نتايج اين مطالعه نشان داد كه تيمارهاي مختلف جيبرلين (500 و 1000) نسبت به ساير تيمارهاي اعمال شده داراي اثر مثبت‎تر و قويتري بر قابليت جوانه‌زني بذر مرزه جنگلي دارد.