ديدگاه والدين درباره چيستي، علل، كارآمدي و راهكارهاي جايگزين تنبيه درتربيت فرزندان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تنبیه به عنوان یكی از مصادیق كودكآزاری از دیدگاه والدین، اجرا شد. در این پژوهش، تلاش شد برای چهارسوال كلی پاسخهایی از جانب والدین فراهمآید: تنبیه چیست؟ عللآنكدام است؟ چقدر در تربیت موثر است؟ و راهكارهای جایگزین آنكدامند؟ اطلاعات لازم از طریق پرسشنامه ای محقق ساخته جمعآوری شد. روایی این پرسشنامه از طریق روایی صوری و پایایی مشاهدهگران به مقدارrs=/83 محاسبه شد. نمونه پژوهشی شامل 200 نفر( 130 زن و 70 مرد) به روش خوشهای چندمرحلهای از بین نواحی چهارگانه آموزش و پرورش شهر شیراز انتخاب شد. پرسشنامهها در زمان برگزاری انجمن اولیا و مربیان بین اولیا توزیع شد. تجزیه و تحلیل های اولیه و آمار توصیفی دادهها نشان دادكه والدین عموماً تنبیه را به عنوان استفاده از نیروی فیزیكی جهت واداشتن كودكان به انجام رفتارهای مناسب در نظر میگیرند. در موردكارآمدی، بیش از 72 % از پاسخگویان، تنبیه را ابزاری نسبتا كارآمد و اثرگذار جهتكنترل و تأدیب كودك به حساب میآورند. از نظر علت هایی كه موجب می شود از تنبیهجسمانی استفاده كرد، والدین بی توجهی كودكان به مسائل اعتقادی و عرف دینی، مسائل اجتماعی، مسائل تحصیلی و مسائل اقتصادی را برشمردند. مقایسه های درون گروهی نشان داد كه در این دیدگاهها، بین پدران و مادران تفاوت معناداری وجود ندارد. درجمعبندی پاسخها به سومین سؤال، والدین معتقدند علیرغم كارآمدی تنبیهجسمانی، آن را شیوه ای مطلوب نمی دانند و از كاربرد آن،ناخشنودند. به عنوان شیوه های جایگزین، راهكارهایی مثل حفظ خونسردی، دادن فرصت عذرخواهی و جبران به كودك، ریشه یابی مشكل،ترك كردن محیط، محروم كردن و قهركردن با كودك را مطرح نمودند. طبق مجموعه یافتهها هنوز استفاده از تنبیه شیوهای مرسوم در بین خانوادهها جهت تادیب فرزندان میباشد و بی توجهی به مسائل اعتقادی و عرف دینی عمده علت تنبیه كودكان است. عمده راهكار جایگزین كه عصاره نظرات گوناگون میباشد، نیز شفاف سازی مسئله قبل عمل تنبیه بیان شده است