تفكر راهبردي و آينده‌پژوهي

اگر در گذشته رويكرد سنتي برنامه‌ريزي، راهبردي بر جوامع و سازمان‌ها حاكم بود، امروزه و پس از بروز پيچيدگي و تغيير مداوم به‌عنوان دو چهره غالب بر فضاي عمومي، رويكرد نوين تفكر راهبردي در حال جايگزين شدن است. در اين نوع رويكرد، آينده صرفاً ادامه گذشته نيست كه با رويكرد اكتشافي بتوان آن را شناخت و براي آن اهداف و برنامه‌هاي اجرايي تدوين كرد؛ بلكه آينده از رهگذر چشم‌اندازسازي و توجه به يادگيري و اجماع قابل تغيير است. اما اين تغيير و تحول در آينده، نيازمند رويكرد خلاقانه براساس قصور جنگ آينده محتمل و سناريوسازي است. در اين ميان، آينده‌نگاري، بخشي از تفكر راهبردي است كه تدوين راهبرد و برنامه‌ريزي راهبردي و سرانجام، اقدام را آگاهانه مي‌سازد. در مقاله پيش رو، ابعاد مختلف و پيچيده اين تغيير رويكرد به بحث گذاشته شده است.