جايگاه سازمان ملل متحد در سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران

در نظام جهاني نقش ساختاري سازمان­ هاي بين­ المللي و به­ ويژه سازمان ملل متحد در زمينه هنجارسازي بين ­المللي و تأثيرگذاري بر سياست­ هاي خارجي نقش بي­ بديلي محسوب مي ­شود. به ­طوري­ كه، دولت ­ها با وجود ديدگاه ­ها و اشكال متفاوت حاكميت، تلاش دارند رفتار خود را منطبق با هنجارها و قوانين و مقررات سازمان ملل متحد نشان دهند. نظريه نو واقع­ گرايي كه در اين مقاله نقش رويكرد نظري پژوهش را ايفا مي­كند اين موضوع را توضيح مي­ دهد كه چگونه ساختارها بدون توجه به مختصاتي كه به قدرت و موقعيت مربوط مي ­شود، بر رفتار و نتايج تأثير مي­ گذارند. سازمان ملل متحد با آنكه در عرصه نظام بين­ المللي داراي موجوديت مستقلي فرض مي ­شود، ليكن كشورهاي قدرتمند جهاني همواره با استفاده از نفوذ و قدرت خود، اين سازمان را در جهت اهداف و منافع خود، مورد بهره ­برداري قرار داده ­اند. اين نوشتار روند سياست خارجي جمهوري اسلامي ايران را در قبال شوراي امنيت، آژانس بين­ المللي انرژي اتمي و نهادهاي حقوق بشر سازمان ملل متحد مورد بررسي قرار داده است. روندي كه بيانگر فراز و فرود در روابط آن با اين سازمان بوده است. ارتقاي جايگاه جمهوري اسلامي ايران در سازمان ملل متحد با برخي موانع و مشكلات مواجه است كه از جمله آن ها مي ­توان به مخالفت قدرت­هاي بزرگ، رقابت كشورهاي در حال توسعه، نگاه متضاد و متعارض نخبگان اجرايي و عدم برنامه­ ريزي لازم در كشور اشاره كرد.