درآمدي بر سنت‌هاي انتقال حديث : خاستگاه اسناد و اعتبار آن

اِسناد به‌معناي نام بردن از راويان از سنت‌هاي ابداعي مسلمانان براي حفظ حديث است. برخي از خاورشناسان تلاش كرده‌اند اصالت حديث مسلمانان را مخدوش كرده و به‌ويژه نظام اِسناد را برساخته و خاستگاه آن را متأخر و در حدود اواسط سدۀ دوم معرفي كنند. در مقابل از سوي مسلمانان و نيز برخي ديگر از خاورشناسان مطالعاتي انجام شده كه به‌ گونه‌اي مستدل و موجه، اصالت حديث و نظام اِسناد را تبيين مي‌كند. مسلمانان معتقدند نظام اِسناد در زمان صحابه وجود داشته و اسانيد همگي اصالت دارند. بررسي جوامع متقدم نشان مي‌دهد اين سنت براي انتقال حديث احتمالاً خيلي زود آغاز شده ولي نام بردن از اِسناد رويه معمول نبوده بلكه به‌تدريج غلبه يافته است. اين سنت احتمالاً از نيمۀ سده اول آغاز شده و به‌ تدريج تكامل يافته است. بوم‌هاي مختلف اسلام در به‌كارگيري اِسناد رويه‌هاي مختلفي داشته‌اند، ولي تا اواخر سده دوم اين سنت فراگير شده است.