انواع سازمان‌هاي مديريت جمعي

پديدآورندگان آثار ادبي و هنري از حقوق انحصاري متعددي نظير حق تكثير، حق پخش، حق عرضه و توزيع برخوردارند. رشد روزافزون فناوري‌هاي نوين ارتباطي موجب تسهيل استفاده‌هاي مجاز و غير مجاز از آثار ادبي و هنري گرديده است و صاحبان آثار ديگر قادر به كنترل استفاده‌هاي مجاز يا غير مجاز از آثارشان نيستند. در اين شرايط سيستم مديريت جمعي و سازمان‌هاي مديريت جمعي بهترين ابزار براي حمايت از منافع پديدآورندگان آثار و ذي‌نفعان حقوق هستند كه به عنوان واسطه ميان ايشان و مصرف‌كنندگان عمل مي‌كنند. امروزه سه نوع سازمان مديريت جمعي در كشورهاي مختلف به فعاليت مي‌پردازند. اين سازمان‌ها بسته به حوزه فعاليت و حقوق تحت پوشش خود داراي روش‌ها و مكانيزم‌هاي گوناگوني هستند. نوع رايج اين قبيل سازمان‌ها، «سازمان مديريت جمعي سنتي» نام دارد. اين سازمان‌ها به طور معمول از طرف اعضاي خود بر سر نرخ‌ها و شرايط استفاده از آثار توسط كاربران مذاكره و مجوز صادر كرده و حق امتيازها را جمع‌آوري مي‌كنند. دو نوع ديگر اين سازمان‌ها، «مركز تسويه حقوق» و «مكان واحد ارائه خدمات» است كه در آن‌ها سازمان بيشتر به عنوان دلال و واسطه عمل كرده و تعرفه‌ها و شرايط استفاده از آثار توسط صاحبان آثار تعيين مي‌شود.