تبيين الزامات تدوين سند ملي آمايش سرزمين از منظر توسعه كالبدي

نيل به توسعه­ يافتگي در هر جامعه­ اي در وهله اول، مستلزم وجود عزم و اراده ملي براي پيشرفت و تعريف الگوي توسعه متناسب با مقتضيات جامعه و در وهله دوم، به وجود يك نقشه راه توسعه كه بتواند ضمن به دست دادن قابليت­ها و فرصت­هاي توسعه از يك سو و تنگناها و چالش­هاي فعلي و آتي، از سوي ديگر، با بهره­گيري از تجارب پيشين، مطلوب­ترين مسير توسعه را فراروي جامعه قرار دهد، بستگي دارد. از همين­رو سند ملي آمايش سرزمين به عنوان سندي كه خطوط كلي سازماندهي فضاي سرزميني كشور و نيز خط­مشي­هاي توسعه كالبدي سرزمين را مقدر مي­سازد، ضرورتي تام دارد. مقاله حاضر متناسب با طرح مسئله، اهداف و ماهيت پژوهش در زمره پژوهش­هاي بنيادي محسوب شده كه در آن از روش تحليل محتوا و بهره­گيري از مطالعات اسنادي و تجزيه و تحليل داده­هاي ثانويه استفاده شده است. نتايج پژوهش نشان از آن دارد كه سازمان فضايي سرزمين در عين برخورداري از قابليت­ها و مزيت­هاي قابل توجه، با دو دسته از مسائل و چالش­هاي بنيادين كه در دو گروه چالش­هاي ساختاري و چالش­هاي زمينه­اي قابل طبقه­بندي است، مواجه بوده و گذر از وضعيت موجود به وضعيت مطلوب از طريق قرارگيري برنامه­ريزي توسعه كشور بر مدار آمايش سرزمين، مشتمل بر تزريق سه مؤلفه «آينده ­نگاري»، «سياست­گذاري» و «فرصت­سازي» به بدنه نظام برنامه­ريزي توسعه كشور است، ميسر خواهد بود. در پايان به منظور به دست دادن اركان اصلي سند ملي آمايش سرزمين، كه بر اساس قانون برنامه ششم توسعه مي­بايست در سال 1396 انجام پذيرد، نسبت به تبيين سؤالات و ابهامات، انتظارات و ملاحظات اساسي اهتمام شده است.