بررسي شكل و فرم در ريتون هاي ايراني (هزاره چهارم قبل از ميلاد تا پايان دوره ساساني)

ريتون ها ظروف آشاميدني هستند كه در هنر ايران بسيار به چشم مي خورند. در كل ظروفي را كه جانور سان بوده و داراي روزنه ورود و خروج مايع باشند تحت عنوان ريتون طبقه بندي مي نمايند. موجودات مورد استفاده در ساخت اين ريتون ها شامل انواع حيوانات تخيلي و واقعي مي شود. استفاده از ريتون ها از هزاره چهارم قبل از ميلاد تا پايان دوره ساساني در ايران متداول بوده است. تنوع شكل و فرم در ريتون ها نشان دهنده سبك هاي هنري متنوع در ساخت آنهاست، ضمن اينكه دقت در نوع نقوش و تزيينات اين ظروف نشان دهنده اعتقادات اساطيري و آييني موثر در شكل گيري آنهاست. پژوهش حاضر ضمن بررسي بيش از 140 نمونه ريتون هاي ايراني بدست آمده از نقاط مختلف، ساختار ريتون ها و نيز شكل آنها را مطالعه مي نمايند. بر اين اساس سه دسته ريتون هاي مخروطي، شاخي شكل و كوزه اي شكل را مي توان تشخيص داد. تزيينات عمده ريتون ها در گروههاي مختلف عبارتند از: تزيين پيكره انتهايي به شكل موجودات مختلف، حكاكي نقوش روي بدنه و يا استفاده از حلقه هاي تزييني.