درآمدي بر تاريخ كلام اماميه در حلب

حلب، از شهرهاي شمالي شامات، در زمان حضور ائمه(ع)، هيچ‌ گاه مركزي شيعي دانسته نمي‌شد؛ اما به‌ تدريج، با حضور اسماعيليه و خاندان‌هاي شيعي و سادات، شيعيان در اين مناطق پراكنده شدند. به قدرت رسيدن خاندان آل‌حمدان براي عالمان شيعي زمينۀ مناسبي پديدآورد تا آموزه‌هاي شيعي را در اين مناطق گسترش دهند. مهاجرت كليني، نعماني و سلامه بن محمد به همين دليل بود. از كوشش‌هاي اين گروه، تبيين موضوع غيبت و رفع حيرت از جامعۀ شيعي، در اوايل عصر غيبت كبري بود. كلام اماميان حلب، در اين دوره، تحت تأثير مكتب قم بود. پس از ايشان نيز، با ظهور بزرگاني مانند ابوالصلاح و ابن‌زهره حلبي، كلام اماميه، در اين منطقه، به ويژه در تنازع با اسماعيليه و ديگر فرق مسلمان شكوفا شد. به اجمال مي‌‌توان كلام اماميۀ حلب در نيمۀ قرن پنجم به بعد را متأثر از مكتب كلامي‌ بغداد دانست.